سطوح نگرانكننده نقدينگي
رشد حجم پول در سال جاري، به سطوح نگرانكنندهاي رسيده است. تقريبا بيش از يكپنجم نقدينگي موجود تبديل به پول شده است. اگر اين نسبت را فقط براي سال جاري حساب كنيم، ۳۷ درصد از نقدينگي جديد خلق شده، تبديل به پول شده تا با هر موجي، به راحتي بين بازارها رفت و آمد كند تا ترافيك سنگيني را به وجود آورد. بر اساس آنچه اقتصادنيوز منتشر كرده و با استناد به آمارهاي بانك مركزي، رشد نقدينگي در هفت ماه اول سال حدود 19.7 درصد بوده است. اين در حالي است كه رشد نقدينگي در همين بازه زماني در سال 98، در محدوده 11 درصد قرار داشت. در نتيجه رشد نقدينگي، در سال جاري شتاب مضاعفي گرفته است. اين روند در مورد حجم پول به طرز راديكالتري رخ داده است. حجم پول از ابتداي سال تا پايان مهر ماه، با رشد 43 درصدي مواجه شده كه اين نرخ رشد در همين بازه زماني در سال گذشته حدود 14.2 درصد بوده است. اين رشد باعث شده تا نسبتهاي تشكيلدهنده نقدينگي نيز دچار تغييرات چشمگيري شده و نسبت پول در گردش افزايش يابد. حجم و نرخ رشد نقدينگي از مهمترين شاخصهاي هر اقتصاد محسوب ميشود كه اثر مستقيم بر نرخ تورم دارد. حجم نقدينگي در شروع امسال 2 هزار و 472 هزار ميليارد تومان بوده كه پس از هفت ماه در پايان مهرماه با 487 هزار ميليارد تومان افزايش به مرز 3 هزار هزار ميليارد تومان رسيده است. رقم دقيق حجم نقدينگي طبق آخرين گزارش بانك مركزي، معادل 2 هزار و 959 هزار ميليارد تومان بوده است. در هفت ماه نخست سال، بيشترين رشد نقدينگي در 2 ماه ارديبهشت و تير با نرخ حدود 3 درصدي ثبت شده است. اين اتفاق در سال گذشته نيز رخ داده بود. بيشترين رشد ماهانه نقدينگي در سال 98، در ارديبهشت ماه گزارش شد كه معادل 2.6 درصد بود. همچنين كمترين ميزان رشد ماهانه نيز در فروردين ماه با نرخ 1.6 درصد روي داده است. حجم پول موجود در اقتصاد شامل مسكوكات، اسكناس و حسابهاي جاري است. حجم پول در شروع سال جاري در حدود 427 هزار ميليارد تومان بوده كه در پايان مهر ماه با افزايش 184 هزار ميليارد توماني و رشد 43 درصدي به عدد 611 هزار ميليارد تومان رسيده است. رشد پول در همين بازه زماني در سال گذشته تنها 14.2 درصد بوده است. بيشترين درصد رشد ماهانه پول نيز همچون نقدينگي در ماههاي ارديبهشت و تير رخ داده است. رشد ماهانه حجم پول در اين 2 ماه در حدود 10 درصد بوده است. جالب اينكه در هر دو ماه، بورس تهران از رونق كم سابقه برخوردار بوده است. در ارديبهشت ماه پارسال نيز حجم پول بيشترين رشد ماهانه را با نرخ 10.3 درصد ثبت كرده بود. با توجه به ورود حجم زيادي از نقدينگي به بازار بورس كه در شش ماهه اول سال در حدود 103 هزار ميليارد بوده است، پيشبينيها حاكي از اين است كه مقدار زيادي از حجم پول جديد، جذب بازار سرمايه شده است. همچنين با توجه به روند افزايشي نرخ ارز از پايان سال گذشته، شايد بازار ارز هم مقصد بخشي از حجم پول جديد بوده باشد. به بيان ديگر با افزايش قيمتي كه در بازار ارز در چند ماهه گذشته رخ داده و همچنين رونق بيسابقه در بازار بورس، جامعه ترجيح داده تا داراييهاي خود را از حسابهاي بلندمدت خود خارج و اين حجم را وارد بازارهاي دارايي و مالي كند. اين ترافيك ميتواند به بازار كالاها و خدمات نيز برسد كه البته به نظر ميآيد اوجگيري تورم در پاييز، همين مساله را نشان ميدهد.