آميزه بيهمتايي از تأثيرات اقوام كهن، حكمت باستاني
فلسفه اسلامي، عرفان و هنري شكوهمند
فرهنگ به مثابه هويت
محمد شريعت پناه
تاريخ پرافتخار ايران سترگ، گواهي است بر صلابت مردمي كه تمدني كهن را بر دوش ميكشند. در مواجهه با هر گونه تجاوز و تهديد، از يورشهاي تاريخي تا فشارهاي نوين، فرهنگ به مثابه ستون فقرات هويت ملي ظاهر شده است. در رويدادهاي اخير مرتبط با تهاجم امريكا و اسراييل به ايران، بار ديگر اين حقيقت آشكار شد كه قدرت يك ملت، تنها در زرادخانههاي تسليحاتي آن خلاصه نميشود، بلكه در گنجينه فرهنگي ناديدني آن نهفته است كه همچون سپري نامریي، انسجام و مقاومت را ممكن ميسازد. اين نوشتار به بررسي نقش محوري فرهنگ پربار ايران در ايستادگي مردم و نمايش اقتدار فرهنگي در برابر متجاوزان ميپردازد.بيش از يك ماه از تجاوز آشكار امريكا و اسراييل به سرزمين ايران كهن ميگذرد. در اين مدت عاليترين مقام حكومت ايران و بسياري از فرماندهان ارشد نظامي و شخصيتهاي تاثيرگذار سياسي و علمي آن ترور شدند. مراكز حياتي و مهم صنعتي، اقتصادي، دفاعي بمباران و تخريب شدند. صدها شهروند ايراني بر اثر حملات هوايي و موشكي امريكا و اسراييل جان خودشان را از دست دادند.با پاسخ قهرمانانه نيروهاي مسلح ايران پيشبينيها، برآوردها و نقشههاي متجاوزان از يورش به ايران بزرگ نقش برآب شد. ايده اشغال و تجزيه ايران در چند روز، به بنبست خورد. هر چه از آغاز تجاوز امريكا و اسراييل گذشت پردهاي از توان و قدرت دفاعي ايران بزرگ از طريق رسانههاي داخلي و خارجي پيش روي جهانيان گشوده شد. كارشناسان نظامي، انديشمندان، پژوهشگران و انديشكدههاي بينالمللي با تصوير نويني از ايران مواجه شدند و از قدرت نظامي، دفاعي و ساختار حكومت ايران در رويارويي با متجاوزان امريكايي و اسراييلي تحليلها و ديدگاههاي مختلف ارائه كردند. آنچه در اين ميان مغفول ماند و كمتر به آن پرداخته شد عامل و پايهگذار اقتدار نظامي و دفاعي ايران است. آن عامل عبارت است از؛ قدرت فرهنگ، پيشينه تاريخي و تمدني ايران كهن. فرهنگ، در تعريف گسترده خود، مجموعه به هم پيوستهاي از باورها، ارزشها، نمادها، هنرها و سنتهايي است كه زندگي يك جامعه را شكل ميدهد و به آن معنا ميبخشد. فرهنگ ايراني، حاصل آميزه بيهمتايي از تأثيرات اقوام كهن، حكمت باستاني، فلسفه اسلامي، عرفان و هنري شكوهمند است. اين فرهنگ، تنها مجموعهاي از آثار تاريخي و ادبي نيست، بلكه روح جمعي و حافظه تاريخي مردم سترگ ايران است.فرهنگ پربار ايران باعث شد مردم زخم خورده از حوادث تلخ دي ماه و ناملايمات تلنبار شده، با آغاز تجاوز وحشيانه امريكا و اسراييل براي حراست از مام ميهن به ميدان بيايند. مردم ايران در برابر بدخواهاني كه به صراحت به شخصيت و هويت ايراني توهين ميكنند و رسما اعلام كردند نفت ايران را ميخواهند و تجزيه ايران را در سر ميپرورانند، صف آرايي كردند و به نيابت از اسطورهها و پهلوانان تاريخي و ملي پا به عرصه دفاع از تماميت سرزميني مادري خود گذاشتند. فرهنگ غني ايران همه اقشار جامعه را به تحرك و خروش در برابر متجاوزان فراخواند. فرهنگ پربار ايران مردم را واداشت براي امنيت شهرها و حمايت از نيروهاي مسلح روانه خيابانها شوند، تشييع فداييان ايران زمين را باشكوه برگزار كنند، با صبر و بردباري كمبودها و فشارها را تحمل كنند و پشتيبان ايران باشند. بيترديد طيفي كه در شكلگيري و پايهگذاري اين فرهنگ بزرگ و كارآمد نقشي ماندگار دارد هنرمندان و سينماگران هستند، پتانسيل فرهنگ ايراني باعث شد نام ايران به الگويي بيبديل براي انسانهاي آزاده و صلحطلب تبديل شود. فرهنگ پرباري كه قدمتي چند هزار ساله دارد با تهديد، بمب و موشك محو شدني نيست.