روزبه دلاور
روز پنجشنبه علی تاجرنیا، مدیرعامل استقلال اعلام کرد شنیدهها حكايت از برگزاری لیگ برتر در فصل جدید بدون حضور تماشاچیان دارد! هیچ کس حرفهای تاجرنیا را تکذیب نکرد. حالا همه هوادارانی که شاید بیش از چند سال میشود که با معضل ورود به استادیومها مواجهند نگرانند که آیا امسال هم همین شرایط حاکم است یا نه؟ واقعیت این است که فوتبال بدون تماشاگر پیکرهای بیجان است که لذت و هیجان را از سکوها تا مستطیل سبز ذبح کرده است. در روزهایی که بحثها پیرامون برگزاری بازیهای لیگ برتر پشت درهای بسته بالا گرفته و نگرانیها از کاهش کیفیت فنی و افتِ انگیزه بازیکنان به اوج رسیده به سراغ محمود کلهر، پیشکسوت و کارشناس شناخته شده فوتبال کشورمان رفتیم. در این گفتوگو از او پرسیدیم که این سکوت بر استادیومها چه بلایی سر روح فوتبال ایران آورده است؟ آیا این روند فرسایشی در نهایت منجر به مرگ جذابیت در لیگ برتر خواهد شد یا راهی برای خروج از این بنبست نگران کننده وجود دارد؟ حاصل گپ و گفتمان با بازیکن اسبق تیمهای پاس و پرسپولیس و استقلال را در زیر میخوانید.
فوتبال بدون تماشاگر را چگونه تفسیر میکنید؟
اصلا جذابیتی ندارد مخصوصا برای تیمهای پرطرفدار مثل پرسپولیس و استقلال که فراتر از کشورمان در تمام دنیا هوادار دارند. انگیزه بازیکنان با حضور تماشاگران است که بالاتر میرود و کیفیت بازیها هم بهتر خواهد شد این موضوع اثر زیادی روي کیفیت مسابقات میگذارد مخصوصا برای تیمهای پرطرفدار که اشاره کردم.
به عنوان یک بازیکن سابق در تیمهای پرطرفدار تاثیری روی دستورات تاکتیکی مربیان هم میگذارد؟
خیلیخیلی میتواند تاثیرگذار باشد. عرض کردم مخصوصا در کیفیت فنی تیمهای بزرگتر تاثیر دارد. شاید برای تیمهای وسط جدولی که میخواهند در لیگ بمانند بازی بدون تماشاگر به نفعشان است اما در کل روی کیفیت فنی بازیکنان اثر منفی دارد. حضور هواداران حتی میتواند تاکتیک تیمها را تغییر بدهد، ایجاد انگیزه کند و اعتماد به نفس بازیکنان را بالا ببرد تا بیشتر انرژی خود را بگذارند. بودن تماشاگران برای تیمهای بزرگ خیلی تاثیرگذار است و شاید به نفع تیمهای پایینتر باشد.
برخی بازیکنان همین تیمهای کم هوادار و پایین جدولی که اشاره کردید شاید بدون تماشاگر بودن بازیها به آنها جرات اعتراض به داور و حتی وقتکشی بدهد که تاثیر روی سطح فنیمسابقات میگذارد. قبول دارید؟
صد در صد موافقم. حضور تماشاگر باعث میشود تا بازی از جریان نیفتد. بازیکنان سعی میکنند به کار خودشان سرعت بیشتری بدهند و سرعت بازی هم بیشتر میشود. وقتی بازیکن بیدلیل خودش را به زمین میاندازد و وقت بازی را میگيرد، روی کیفیت بازی تاثیر میگذارد.
بازیهای سال قبل که بدون تماشاگر برگزار شد آن شور و هیجان فوتبال را احساس کردید؟
به خاطر مشکلاتی که وجود داشت و آن جنگ و مشکلات زندگی و تیمها هم شاید آن تمرین مناسب را نداشتند و اضطراب و استرس که بین بازیکنان هم موج میزد به نظرم ضعیفترین لیگ فوتبالمان بود که نیمهکاره هم تمام شد. امیدوارم دیگر این اتفاقات رخ ندهد هرچند جنگی که ایجاد شد علیه کشورمان مطمئنا اثرگذار بود در لیگ ما که باعث تعطیلی آن هم شد. به نظرم آن لیگ اعتباری نداشت و هرتیمی که آسیا هم میرود به نظرم حق تیمهای دیگر ضایع میشود چون مسابقات کامل نشد و تمام نشد. همه جذابیت فوتبال به تغییرات لحظهای آن است مخصوصا ۵، ۶ هفته آخر لیگ که تمام تیمها آماده و سرحال هستند میتوانست نتایج تیمها خیلی تغییر کند. امیدوارم امسال این کیفیت بالا برود اما اگر تماشاگر نداشته باشد نمیتواند آن جذابیتهای گذشته را داشته باشد یعنی قبل از جنگ تحمیلی .
تصمیم به برگزاری بازی بدون تماشاگر میتواند روی کم شدن علاقه تماشاگران نسل جدید فوتبال اثر داشته باشد یا مردم ما آنقدر فوتبالی هستند که در منزل خود به تماشای فوتبال بنشینند؟
نقش کلیدی را فدراسیون و باشگاههای ما ایفا میکنند و امیدوارم ترتیبی اتخاذ شود برای اینکه نوجوانان و جوانان ما نروند از تلویزیون بازیها را نگاه کنند و بیایند از خانه بیرون و در فضای بازی و از نزدیک بازیها را ببینند و ایجاد انگیزه کنند بین نونهالان و نوجوانان و جوانان ما، تا اینها هم به ورزش روی بیاورند وگرنه آن طراوت لازم را ندارد و مطمئنا روی هواداران نوجوان و جوان ما خیلی تاثیر میگذارد. باید موقعیتی فراهم شود و سرویسدهی درست داده شود و اجازه ورود هواداران را بدهیم تا آنها هم در مسابقات باشند که به فوتبال ما هم کمک میکند. نقش مدیریت فوتبال و باشگاههای ما و نداشتن تخصص لازم باعث شده تا مردم هم آن انگیزه لازم را نداشته باشند و از ورزش فاصله بگیرند. آنقدر مشکلات اقتصادی و دیگر مشکلات دارند که از فوتبال دور شدند اما ما باید کاری کنیم برای آیندهسازان کشور تا انگیزه ورود پیدا کنند. هواداران به دلیل نداشتن مدیران قوی از ورزش و فوتبال زده شدند و اگر روزی هم با تماشاگر شود شاید خیلیها دیگر رغبت نکنند مخصوصا وقتی مسابقات جامجهانی با آن شرایط و امکانات را دیدند.
شما در تیم کم طرفدار پاس و دو تیم پر طرفدار پرسپولیس و استقلال سابقه بازی دارید که آن زمان به لحاظ فنی در شرایط تقریبا یکسانی بودند. وجود هوادار چقدر در تصمیم شما برای پیوستن به سرخابیها تاثیر مثبت گذاشت؟
من با هر سه تیم هم قهرمان شدم اما چه دلیلی دارد که بازیکنان به تیمهای پرطرفدار میروند و مسائل مالی در اولویت دوم قرار میگیرند؟ همان تماشاگران و توجه بیشتر رسانههاست. بازیکن با دو بازی در پرسپولیس بیشتر از 10بازی در پاس به چشم میآید. با دو تا بازی خوب به تیم ملی میشود رفت.
یعنی هویت تیمهای پرطرفدار همین تماشاگرانش است؟
رسانهها هم برای همین هواداران بیشتر به آن میپردازند. الان که بازیها بیتماشاگر است بازیکنان به تیمهايي میروند که شرایط مالی بهتری دارند. ما نباید بگذاریم این اتفاق بیفتد چون فوتبال ملی ما با ضعیف شدن این تیمها ضعیف خواهد شد که بارها و بارها هم تکرار کردیم و تکرار میکنیم اما گوش شنوایی متاسفانه نیست.
سوال آخر اینکه AFC میزبانی تیمهای ایرانی را در آسیا سلب کرده. بدون تماشاگر بودن فوتبال ما تا چه حد ممکن است روی این تصمیمگیریها علیه فوتبال ما تاثیر داشته باشد؟
صد در صد تاثیر دارد. شاید وقتی در کشور ما قرار بر برگزاری بازیها بدون تماشاگر باشد بازی در کشور دیگر برای ما مناسب باشد اما در مجموع به ضرر فوتبالمان است. تیم های بقیه کشورها حرفهای عمل میکنند و بهترین تدارک را میبینند و وقتی میزبانی هم به آنها بدهیم خب به ضرر فوتبالمان است و در نتایجی که میگیریم ضربه میخوریم که امیدوارم این اتفاق رخ ندهد.