روزبه دلاور
در حالي كه عقربههاي ساعت به سرعت به سمت آغاز جام ملتهاي آسيا حركت ميكنند، فضاي فوتبال ايران درگير بحثي داغ و سرنوشتساز شده است كه آيا امير قلعهنويي همچنان مرد اول نيمكت تيم ملي باقي ميماند يا چرخشهاي احتمالي در راه است؟ مطرح شدن نامهاي گوناگون در رسانهها بيش از پيش بر دامنه ابهامات افزوده و نگرانيها را از بابت تاثير مخرب اين بلاتكليفي بر پيكره تيم ملي دوچندان كرده است. در همين راستا و براي واكاوي اين شرايط حساس سراغ اصغر شرفي از پيشكسوتان باسابقه و خوشنام فوتبال كشورمان رفتيم تا از نگاه او حقيقت نيمكت تيم ملي را بررسي كنيم.
با توجه به عملكرد تيم ملي در جام جهاني به نظر شما ادامه همكاري با قلعهنويي تصميم منطقي است يا زمان تغييرات فرا رسيده؟
در مجموع و خلاصهاش را بگويم تيم ملي در جام جهاني ترسو بازي كرد. تقريبا هيچ بازيكني در حد خودش هم بازي نكرد. جام جهاني يك ويترين بينالمللي است و بايد تيمها هر چه كه دارند رو كنند. حالا اين ربطش به كادرفني است و سرپرستي كه به بازيكنان منتقل ميشود. نميدانم كه كوچينگ قلعهنويي چطور است، اما لب خط نديدم كه او حرف بزند! مربي بايد سر بازيكنانش داد بزند نه اينكه از بازيكنش بترسد. فوتبال ما در حد خودش بازي نكرد.
به نظر شما زمان تغيير كادرفني است؟
من به آن مسائل كاري ندارم. اینجا چيزي حساب و كتاب ندارد، اين است كه آدمها سر جاي خودشان باشند. هر كسي بايد سر جاي خودش باشد. بايد مربي كه كنار خط تيم ملي است مثل گلوله آتش باشد كه نبود.
پاشنه آشيل تيم ملي را گفتيد، نقطه قوت تيم ملي چه بود؟
هر كسي كه مربي تيم ملي بود، ميتوانست اين بازيها را ارائه بدهد و بازيكنان خودشان بهتر بازي ميكردند تا اينكه كسي، چيزي به آنها بگويد. اصلا چيزي به بازيكنان ياد داده نشده بود. در اين حد كه همه مربيان ميتوانند تيمي را ارنج كنند. بعد كادرفني تيم ملي چند تا مربي بودند؟ يكي از آنها ميآمد لب خط! هميشه كه نبايد قلعهنويي ميآمد. مجبورم مثال زمان خودم را بزنم؛ ما يعني من و حشمت مهاجراني دو نفر بوديم، اما من 10 دقيقه كه اين بازيكنان را گرم ميكردم، آتش ميگرفتند. خب اين همه مربي بودند چه كاري كردند؟ فقط قلعهنويي بايد ميآمد؟ هُل ميداد كمكهايش را تا سر بازيكنان داد بزنند. در مجموع تيم ما از لحاظ فني در حد خودش ظاهر نشد.
بعضيها ميگويند كشور در جنگ بود شايد علت ضعيف بازي كردن تيم ملي هم همين بود؟
خب نميرفتند چي ميشد؟ با اين شرايط قبول كردند و اين حرفها عذر بدتر از گناه است و دنبال توجيه هستند وگرنه همه ميدانستند شرايط اين است.
تيم ملي فعلي نسبت به زمان كيروش هجوميتر بازي ميكند. اين سبك بازي مقابل تيمهايي مثل كره و ژاپن در جام ملتها نتيجه ميدهد؟
اين سوال شما جواب هم درونش بود! ما نه حمله ميكرديم و نه دفاع ميكرديم، بلكه مات بوديم همانطور كه كادرفني ما كنار خط مات بود! عربها تكیهكلامي دارند كه ميگويند تمرين بايد عين مسابقه باشد يعني شما هر چي كمبود در بازي رسمي ميبينيد همان را در تمرين بياوريد تا ضعف بازيكن از بين برود، اما آيا اينها اين فكر را ميكردند؟
اسامي برخي مربيان ايراني در رسانهها به عنوان جانشين قلعهنويي عنوان شده است، فكر ميكنيد اين مربيان ميتوانند سطح تيم ملي را ارتقا بدهند يا بايد دنبال گزينههاي باكيفيت خارجي باشيم؟
من اعتقاد به مربيان ايراني دارم و همه را كه نبايد با يك چوب زد. من و مهاجراني هم ايراني بوديم منتها آدمها سر جاي خودشان بودند. هر كسي در حد خودش بود ما نميتوانيم مربي كه در حد كلاس B هست را به كلاس Aبياوريم. حالا هم اسمهايي كه برده ميشود، نميدانم در مربيگري كجاها بودند، چون دخالتي نميكنم و امثال من را هم اصلا بازي نميدهند. امثال من نميتوانيم مدير فني بشويم؟ اصلا كي مدير فني تيم بود؟ مثلا آقای نبي چه کمکی به تیم ملی می کند؟
اگر قرار بر تغيير باشد مهمترين فاكتور براي انتخاب سرمربي جديد چه ميتواند باشد؟
من در فوتبال روز نيستم و يك تماشاگر معمولي هستم، چون نقشي ندارم تا فني بازيها را نگاه كنم، اما ميدانم كه فوتبالمان بيشتر احساسي است تا منطقي. بايد يكي باشد كه برود در روح بازيكنان و اين كار را حشمت مهاجراني ميكرد. ما ايرانيها دنبال فوتبال احساسي هستيم و در زندگي زود اشكمان در ميآيد و زود هم ميخنديم. پس خيلي خوب است كه يك مربي خيلي خوب خارجي بياوريم، اما حتما بايد در كنارش يك مربي ايراني تاپ باشد كه بازيكنان از او حساب ببرند، نبايد كه مربي از بازيكن حساب ببرد!
زمان زيادي تا شروع جام ملتها باقي نمانده، اين بلاتكليفي نيمكت تيم ملي ميتواند تا حدي به ما آسيب برساند كه باز هم شانس قهرماني را از دست بدهيم؟
فوتبال كه خم رنگرزي نيست كه پارچه سفيد را قرمز كنيد، فوتبال زمانبر است بايد براي آن زمان بگذاريد. يك الگو درست كنيد كه به فوتبالمان ميخورد ببينيم چكار ميكنند . خب چه اشكالي دارد؟
تا شروع جام ملتها زمان زيادي نمانده، ممكن است تغييرات به ضرر تيم ملي شود؟
خب ميگيريم ميخوابيم و نزديك مسابقات بيدار ميشويم و فكر ميكنيم بقيه هم خوابيدند! بقيه نخوابيدند و كار ميكنند. اصلا از عدالت به دور است كه من شب و روز كار كنم و شما بخوابي و دو روز به مسابقات مانده، كار كني و بعد من را ببري در فوتبال شانس هم هست، اما تمام فوتبال شانس نيست.
نسل شما آخرين دورهاي بود كه قهرماني جام ملتهاي آسيا را براي ايران به ارمغان آورد. حس خوشحالي يا غرور داريد؟
چرا خوشحال باشيم مگر وطنفروشيم؟ يك چيزي احساسي است، اما اين نيست كه ما نباشيم اصلا فوتبال نباشد! اگر مردم و اهل فن الان ناراحتند، چون در حد خودمان نيستيم. ما از فوتبال روز خيلي عقبيم. بعدش هم وقتي هر روز ارزش پولمان نصف ميشود و آنهايي كه پول از كشور ميبرند را با او كاري ندارند ديگر چه حسي براي مردم ميماند كه فوتبال را دنبال كنند؟