رييسجمهور با تاکید بر اینکه باید به مردم گفت شرایط کشور آسان نیست ، تشریح کرد
دشواری جنگ خاموش
گروه اقتصادي
«پایان قیمت گذاری دستوری»، «تعیین تکلیف شرکتهای زیانده دولتی»، «ناترازی گسترده در بخش انرژی» و «تمرکز دولت بر تامین برق و گاز بخش تولید» بخشی از اظهارات رییس جمهور مسعود پزشکیان در دومین همایش بازار سرمایه ایران بود. در ادامه نگاهی میکنیم به بخشي از اظهارات رییس جمهور.
دستور قطعی پزشكيان
«تعيين تكليف شركتهاي زيانده دولتي» دوباره در صدر خبرهاي هفتههاي اخير قرار گرفته است. سياستي كه رييسجمهور به جد به دنبال اجرايي شدن آن است. برهمين اساس هم پزشكيان روز گذشته، در دومين همايش سالانه بازار سرمايه ايران، بارديگر بر موضوع« تعيين تكليف شركتهاي زيانده دولتي» تاكيد كرد. « اگر يك مجموعه اقتصادي بهطور مستمر زيان ايجاد ميكند، بايد مشخص شود كه علت اين زيان چيست و آيا اساسا ادامه فعاليت آن با همين ساختار و شيوه مديريتي توجيه دارد يا خير. نميتوان از منابع ديگر برداشت كرد، به يك بنگاه زيانده اختصاص داد و در نهايت با ايجاد كسري، مشكلات جديدي براي اقتصاد كشور به وجود آورد.» اين بخشي از اظهارات پزشكيان در همايش بازار سرمايه است. رييسجمهور با بيان اينكه بخشي از كسريها و مشكلات اقتصادي ناشي از سوءمديريت است، افزود: «در جلساتي كه با مسوولان مربوطه برگزار كردهايم، موضوع عملكرد شركتها و بنگاههاي اقتصادي و ميزان زياندهي آنها مورد بررسي قرار گرفته است. برخي مجموعهها ارقام بسيار بزرگي زياندهي دارند و بايد مشخص كنيم كه مشكل در كجاي ساختار مديريتي و عملكرد اين بنگاهها قرار دارد.»
پزشكيان با تأكيد بر ضرورت پاسخگويي مديران اين مجموعهها اعلام كرد: « وقتي مسووليت اداره يك بنگاه اقتصادي را بر عهده داريم، بايد بتوانيم آن را بهدرستي مديريت كنيم. اگر مديري توان اداره مجموعهاي را ندارد، بايد در مسووليت وي تجديدنظر شود. نميتوان يك بنگاه را با مديريت ناكارآمد اداره كرد، زيان به بار آورد و در عين حال براي مديران آن پاداش و مزايا در نظر گرفت.» رييسجمهور ادامه داد: «وقتي يك مجموعه اقتصادي زيانده است، پرداخت فوقالعادههاي مديريتي و پاداشهاي پايان سال به مديران آن چه توجيهي دارد؟ اين مسائل نيز از جمله موضوعاتي است كه دولت درصدد اصلاح آنهاست. بايد تكليف بنگاههايي كه تحت مديريت دولت، بانكها، وزارتخانهها، سازمان تأمين اجتماعي و مجموعههاي بازنشستگي قرار دارند، روشن شود؛ بنگاههايي كه يا بايد با اصلاح مديريت و افزايش بهرهوري به فعاليت موثر ادامه دهند يا در صورت نداشتن توجيه اقتصادي، درباره ادامه فعاليت آنها تصميمگيري شود.» پزشكيان با اشاره به لزوم اصلاح ساختار بنگاههاي اقتصادي افزود: «هدف اين است كه شركتها به سمت بهرهوري، كارآمدي و مديريت صحيح حركت كنند و منابع كشور در مجموعههايي كه توان ايجاد ارزش و بازدهي ندارند، به شكل غيرهدفمند مصرف نشود. اين موضوع با همكاري مسوولان اقتصادي دولت و مديران مربوطه در حال پيگيري است.»
پايان قيمتگذاري دستوري؟
در تمام سالهاي اخير يكي از مهمترين چالشهاي فعالان اقتصادي قيمتگذاري دستوري است. سياستي كه رييسجمهوري نيز منتقد آن است. برهمين اساس در همايش اخير، او، در جريان اصلاح سياستهاي اقتصادي بر حذف قيمتگذاري دستوري تاكيد كرد؛ البته دولت قصدي براي رها كردن بازار ندارد. «قيمتگذاري بايد بهگونهاي باشد كه هم توليدكننده بتواند به فعاليت خود ادامه دهد و هم بازار از شرايط غيرمنطقي و افزايش بيضابطه قيمتها مصون بماند. اگر محصولي را كه توليد ميشود، با قيمت غيرواقعي و بهصورت دستوري عرضه كنيم، ممكن است توليدكننده انگيزه خود را از دست بدهد و اساسا توليد متوقف شود. نميتوان از توليدكننده انتظار داشت محصولي را با قيمتي توليد و عرضه كند، در حالي كه هزينههاي توليد و شرايط اقتصادي امكان چنين كاري را فراهم نميكند. در مقابل، آزاد گذاشتن كامل بازار نيز به اين معنا نيست كه توليدكننده يا عرضهكننده بتواند هر قيمتي را كه خواست تعيين كند و محصول را با قيمتهاي غيرمنطقي به فروش برساند. » پزشكيان در ادامه اظهاراتش اعلام كرد: «بايد حاشيه سود معقولي براي توليدكننده در نظر گرفته شود تا توليد استمرار يابد، اما در عين حال سازوكارهايي وجود داشته باشد كه مانع افزايش بيضابطه قيمتها و سوءاستفاده از شرايط بازار شود. تلاش ما اين است كه قيمتگذاري دستوري انجام ندهيم و در چارچوب قوانين و سياستهاي مصوب، زمينه فعاليت اقتصادي را فراهم كنيم؛ اما اين رويكرد به معناي رها كردن بازار و بيتفاوتي نسبت به قيمتها نيست. مديريت بازار و جلوگيري از افزايش غيرمنطقي قيمتها نيز از موضوعاتي است كه بايد بهدرستي دنبال شود.»
رييسجمهور با تأكيد بر ضرورت تعامل دولت با فعالان اقتصادي، سرمايهگذاران و توليدكنندگان براي اصلاح مقررات و رفع موانع كسبوكار گفت: «ما در دولت حضور داريم تا مشكلات فعالان اقتصادي را برطرف كنيم و مسير فعاليت و توليد را تسهيل كنيم، نه اينكه با مقررات و تصميمات خود مانع حركت آنها شويم.»
پزشكيان افزود: «اگر مقرراتي وجود دارد كه موجب ايجاد مشكل براي بازار، توليدكنندگان يا سرمايهگذاران شده است، آمادگي داريم با همكاري اتاق بازرگاني، فعالان اقتصادي و توليدكنندگان، جلسات مشتركي برگزار كنيم و اين مقررات را مورد بررسي و اصلاح قرار دهيم. بايد با گفتوگو و مشاركت كساني كه در ميدان توليد و اقتصاد فعاليت ميكنند، موانع را شناسايي و برطرف كنيم.»
رييسجمهور اعلام كرد: «دولت آمادگي دارد در زمينه اصلاح قوانين و مقرراتي كه موجب محدوديت يا ايجاد مشكل براي فعالان اقتصادي شدهاند، با بخش خصوصي تعامل داشته باشد. هدف اين است كه فعالان اقتصادي بتوانند با قدرت بيشتري در برابر فشارها و محدوديتهاي موجود ايستادگي كنند، به فعاليت خود ادامه دهند و در حل مشكلات كشور نقش موثري داشته باشند.»
صنعت در ليست آخر قطعيها
«توليد» به گفته رييسجمهور يكي از خط قرمزهاي دولت است كه اين روزها با ناترازي برق و گاز مواجه است. ناترازي كه مسعود پزشكيان معتقد است، نبايد از بابت آن خدشهاي به توليد وارد شود. رويكردي كه روز گذشته رييسجمهور در همايش سالانه بازار سرمايه ايران، براي چندمين بار به آن تاكيد كرد. « نخستين اقدامي كه در دولت دنبال ميكنيم، تلاش براي جلوگيري از قطع برق، گاز و ساير انرژيهاي مورد نياز توليد است. پيش از اين، به دليل ناترازي انرژي، هر زمان با كمبود مواجه ميشديم، نخستين بخشي كه محدوديت بر آن اعمال ميشد، صنايع و كارخانهها بودند. اما اكنون اگر قرار باشد با كمبود انرژي مواجه شويم، صنعت و توليد بايد آخرين بخشهايي باشند كه برق و گاز آنها قطع ميشود، نه نخستين بخشها... » اين بخشي از اظهارات پزشكيان بود. او تاكيد كرد: « اين موضوع را در تمام جلسات دولت مطرح كردهايم و در حال بررسي روشهايي هستيم كه بتوان با صرفهجويي، محدوديتهاي احتمالي زمستان را كاهش داد.»
بايد مشكلات را بپذيريم
در همايش اخير رييسجمهور با انتقاد از برداشتهاي ناقص و تقطيع برخي سخنان خود در رسانهها، تأكيد كرد: «گاهي رسانهها بخشي از سخنان ما را جدا ميكنند و بهگونهاي منتشر ميكنند كه زمينه برداشتهاي نادرست يا سوءاستفاده فراهم شود. ما اهل وعدههاي غيرواقعي و بيان سخناني كه با شرايط موجود همخواني ندارد، نيستيم و نميخواهيم به مردم بگوييم همهچيز خوب است، در حالي كه واقعيتها چيز ديگري را نشان ميدهد.»
پزشكيان تصريح كرد: «شرايط كشور آسان نيست و مشكلات متعددي وجود دارد، اما اين به معناي ناتواني در مديريت و حل مسائل نيست. ما با اتكا به خداوند، قدرت، همكاري و همدلي ميتوانيم بر مشكلات غلبه كنيم. نخست بايد بپذيريم كه مشكلات و گرفتاريهايي وجود دارد و سپس براي حل آنها برنامهريزي و اقدام كنيم؛ نه اينكه با بيان حرفهاي غيرواقعي، صورت مساله را ناديده بگيريم.» رييسجمهور در بخشي از اظهاراتش خطاب به فعالان اقتصادي بخش خصوصي اعلام كرد: « در جنگي خاموش قرار داريم كه بسيار سختتر از جنگي است كه در آن موشك پرتاب ميشود و تخريب صورت ميگيرد؛ جنگي اقتصادي است كه شما تلاشگران عرصه اقتصاد با آن سروكار داريد و جنگ سادهاي نيز نيست.»