• 1405 شنبه 30 آبان
روزنامه در یک نگاه
امکانات
روزنامه در یک نگاه دریافت همه صفحات
تبلیغات
fhk; whnvhj بانک ملی بیمه ملت

30 شماره آخر

  • شماره 6192 -
  • 1404 دوشنبه 26 آبان

آيا واژه «زيست‌محيطي» نادرست است؟!

واژه مركب

برهان رياضي

اخيرا مشاهده مي‎شود كه همكاران «زيست‌محيطي» اعم از كارشناسان محترم محيط‌زيست يا منابع طبيعي، از كاربرد اين واژه مركب پرهيز مي‌كنند و حتي برخي از ايشان آن را اشتباه مي‎انگارند. لذا اينجانب بر آن شدم تا مطلب زير را درخصوص اين واژه كه در نيم قرن اخير كاربرد وسيعي داشته است، مرقوم نمايم.
 يادآور مي‌شود كه «محيط‌زيست» براساس دستور زبان فارسي، يك «تركيب اضافي» شامل مضاف و مضاف‌اليه (متمم اسم) است. همچنين در بسياري از مواردي كه چنين تركيبي داراي كاربرد وسيع است، براي آساني به كار‌گيري، به‌ جاي آنكه مضاف با كسره، قبل از مضاف‌اليه آورده شود، بدون كسره، مضاف بعد از مضاف‌اليه مي‌آيد كه در دستور زبان فارسي آن را يك «اسم مركب» مي‌نامند. 
به عنوان مثال: زيستكره (به‌جاي كره زيست)، 
زيست-گاه (به جاي جايگاه زيست)، «زيست‌سپهر» كه نام نشريه علمي-تخصصي دانشكده منابع طبيعي دانشگاه تهران نيز است (به ‌جاي سپهر زيست)، رويشگاه (به جاي جايگاه رويش)، پناهگاه (به ‌جاي جايگاه پناه)، فرهنگسرا (به‌ جاي سراي فرهنگ)، درياكنار (به جاي كنار دريا)، كارگروه (به ‌جاي گروه كار)، همراه بانك (به ‌جاي بانك همراه) و موارد بسيار ديگر. 
 براي مزيد استحضار يادآور مي‌شود كه استفاده از ي نسبت (كه مي‌تواند يك مفهوم را تداعي كند) پس از «اسم تركيبي» معمول و مأنوس است. به عنوان مثال: مي‌توان به زيست‌شناختي (به جاي شناخت زيستي)، زيستگاهي (به جاي جايگاه زيستي)، رويشگاهي (به ‌جاي جايگاه رويشي)، پناهگاهي (به جاي جايگاه پناهي)، دندانپزشكي و چشم‌-پزشكي (به جاي پزشك دنداني و پزشك چشمي)، امكانسنجي (به جاي سنجش امكاني)، دامپروري (به‌ جاي پروراندن دامي) و صدها مثال ديگر ازجمله زيست‌ محيطي (به‌ جاي محيط‌زيستي) اشاره كرد. در ضمن، نظر به اينكه چنين تركيبي، عبارت از يك واژه مركب است، لذا لازم است كه از نگارش آن به صورت دو كلمه جداگانه پرهيز كنيم. در نتيجه مناسبت دارد كه دو جزو چنين اسم مركبي را يا همان‌طور كه در متن بالا ملاحظه مي‌شود با نيم‌فاصله يا به صورت پيوسته (مانند: پناهگاه، رويشگاه، زيستكره، زيستگاه و زيستمحيط) بنويسيم. 
همچنين در صورت استفاده از ي نسبت، به منظور رسانيدن مفهوم مربوطه، هر اسم مركب مي‌تواند به عنوان مثال به صورت پناهگاهي، رويشگاهي، زيستگاهي و زيست‌محيطي نگارش يابد.  در پايان، اين پرسش را مطرح مي‌كند كه آيا سزاوارتر نيست كه براي مقوله پردامنه و مظلوم «محيط‌زيست» به ‌جاي تلاش در حذف يا به فراموشي سپردن چنين اسم مركبي كه طي چند دهه گذشته مورد استفاده قرار داشته است، حتي در انديشه افزودن بر تعداد واژگان زيست‌ محيطي باشيم؟ 
دکتری مدیریت محیط زیست

ارسال دیدگاه شما

ورود به حساب کاربری
ایجاد حساب کاربری
عنوان صفحه‌ها
کارتون
کارتون
وب گردی
ایران‌کارت؛ ابزار تازه بانک ملی ایران برای جلب رضایت و وفاداری مشتریان مدیرعامل بانک ملی ایران خواستار بازطراحی سازوکار مشارکت بازار پول و سرمایه شد؛ تأمین مالی پروژه های بزرگ به معماری جدید نیاز دارد رونمایی از ویدئوکال سپینوی بانک صادرات ایران/ قدردانی وزیر امور اقتصادی و دارایی از خدمت‌رسانی نوین به شهروندان/ افشین خانی: اعتماد مشتریان، پایه طراحی محصولات جدید خواهد بود تاکید مدیرعامل بانک صادرات ایران بر ارائه خدمات نوین و کارآمد به مشتریان آغاز به کار هیئت مدیره جدید بانک صادرات ایران حضور بانک صادرات ایران در نمایشگاه بورس، بانک و بیمه پرداخت 118 هزار وام قرض‌الحسنه در بانک صادرات ایران رونمایی از سه محصول فناورانه بانك ملت در نمایشگاه نظام مالی؛ از تأمین مالی یكپارچه تا سامانه های شركای تجاری و مدیریت ثروت رونمایی از طرح «دماوند» بانک ملی با وام تا 2.5 میلیارد تومانی+ عکس رایزنی‌های فشرده و بازدیدهای رسمی در غرفه بانک دی