آنچه بايد درباره تحقيقات پيرامون چيدمان داوري و تصميمات VAR بدانيد
رسوايي داوري در سري آ
جانلوكا روكي، چيدمانكننده داوران سري آ و سري بي به اتهام «مشاركت در تقلب ورزشي» تحت بازجويي قرار دارد.
به گزارش « اعتماد»، رسوايي داوري جديدي در ايتاليا در حال آشكار شدن است. طبق گزارشهاي متعدد رسانهها، جانلوكا روكي، مسوول چيدمان داوران سري آ و سري بي، به ظن تاثيرگذاري بر تصميمات كمكداور ويديويي (VAR)، تحت بازجويي براي «مشاركت در تقلب ورزشي» قرار گرفته است. تحقيقات همچنان ادامه دارد و جزييات كليدي و احتمال دخالت باشگاهها هنوز شفاف نشده است. روكي كه مسووليت انتخاب داوران براي بازيهاي هر دو ليگ سري آ و سري بي را بر عهده دارد، روز شنبه اين خبر را تاييد كرد. روكي در بيانيهاي به خبرگزاري رسمي ايتاليا (ANSA) گفت: «امروز صبح ابلاغيهاي مبني بر بازجويي دريافت كردم. مطمئن هستم كه هميشه به درستي عمل كردهام و اعتماد كامل به دستگاه قضايي دارم.» روكي بلافاصله پس از آن اعلام كرد كه از سمت خود كنارهگيري ميكند. وي افزود: «با توجه به اتفاقات امروز در توافق با انجمن داوران ايتاليا (AIA) و به خاطر مصلحت گروه CAN (كميته داوران) كه بايد بتواند با حداكثر آرامش فعاليت كند، تصميم گرفتم با اثرگذاري فوري از مسووليت خود به عنوان رييس CAN تعليق شوم. اين انتخاب، دردناك و دشوار، اما با مشورت خانوادهام صورت گرفته و هدف آن اجازه دادن به سير صحيح دادرسي قضايي است؛ مسيري كه اطمينان دارم از آن سربلند و قويتر از قبل خارج خواهم شد.» در مه ۲۰۲۵، نامهاي اعتراضي توسط دومنيكو روكا، كمكداور سابق، به انجمن داوران ايتاليا ارسال شد كه در آن به برخي مشكلات سيستم داوري ايتاليا اشاره شده بود. تحقيقاتي كه توسط مائوريتزيو آشيونه، دادستان ميلان هدايت ميشود، به حوادثي ميپردازد كه عمدتا در طول فصل 25-2024رخ داده است؛ فصلي كه در آن ناپولي در آخرين هفته قهرمان شد.
اتهام درباره چيست؟
هنوز جزييات زيادي براي شفافسازي و انتشار عمومي باقي مانده است، اما طبق گزارشها، روكي با تحت فشار قرار دادن مقامات VAR براي توصيه به بازبيني صحنهها در ميدان (On-field Review) از طريق كوبيدن به شيشه اتاق VAR در مركز ليسونه (جايي كه بازبيني ويديويي دور از ورزشگاه انجام ميشود) از اختيارات خود فراتر رفته است. همچنين او متهم است كه داوراني را كه مورد «ترجيح» برخي باشگاهها مانند اينتر بودند، به جاي گزينههاي ديگر منصوب كرده است. تاكنون هيچ يك از باشگاهها يا فدراسيون فوتبال در اين باره اظهارنظر نكردهاند. گابريله گراوينا، رييس فدراسيون فوتبال ايتاليا، پيش از اين و پس از حذف تيم ملي از پليآف جام جهاني از سمت خود استعفا داده بود. يكي از حوادث تحت بررسي مربوط به بازي سري آ بين اودينزه و پارما در اول مارس ۲۰۲۵ است. در جريان اين بازي، سه مقام VAR در ليسونه در حال بررسي خطاي هند احتمالي در محوطه جريمه پارما بودند. در ابتدا دانيله پاترنا، مسوول VAR تمايلي به پذيرش اعتراض نداشت و گفت: «به وضعيت دست نگاه كنيد، به نظر ميرسد چسبيده به بدن است.» اما ناگهان او به پشت سر خود نگاه كرد و به نظر رسيد كه با شخصي خارج از كادر دوربين صحبت ميكند. بازرسان مشكوك هستند كه جانلوكا روكي موقعيت خود را ترك كرده و به دفعات به درب شيشهاي اتاق VAR كوبيده تا توجه داوران را جلب كند و ظاهرا آنها را وادار كرده كه بازبيني در ميدان را توصيه كنند. در نهايت يك پنالتي به نفع اودينزه اعلام شد كه با تبديل آن به گل، پيروزي ۱-۰ آنها رقم خورد. اين بازپرسي همچنين قسمتهاي قبلي مرتبط با VAR را بررسي ميكند، از جمله حادثه جنجالي مربوط به الساندرو باستوني در طول فصل 24-2023. در آن مورد، لوئيجي ناسكا، مقام VAR، به دليل عدم گزارش خطاي احتمالي پيش از به ثمر رسيدن يك گل، تنزل رتبه يافت. اگرچه سيستم عدالت ورزشي پيش از اين پرونده را بررسي و بايگاني كرده بود، اما اكنون توسط دادگاههاي غيرنظامي بازگشايي شده است. آندرهآ ابودي، وزير ورزش ايتاليا در بيانيهاي نوشت: «من هم مانند همه شما در حال مطالعه تحولات ناشي از تحقيقات دادستاني ميلان هستم كه با شكايت يكي از اعضاي سابق انجمن داوران ايتاليا آغاز شد. ضمن واگذاري كار به مقامات قضايي و بدون تمايل به اظهارنظر درباره اقدامات روكي، جديترين مسالهاي كه مطرح ميشود، اين است كه اين شكايت چگونه در سيستم فوتبال مديريت شده است. تاكنون هيچ پاسخ عمومي داده نشده و نميدانيم چه كسي شكايت را دريافت كرده يا كدام نهاد مامور تاييد اعتبار آن شده است. بنابراين انتظار دارم به زودي اطلاعات رسمي از سوي كميته ملي المپيك ايتاليا (CONI) دريافت كنم. در صورت اثبات مسووليتها، قطعا پيامدهايي در پي خواهد داشت.»
كاليچوپولي ديگر؟
ايتاليا با رسواييهاي مربوط به داوران بيگانه نيست. مشهورترين آنها اتفاقي است كه قبل از جام جهاني ۲۰۰۶ رخ داد و كاليچوپولي ناميده شد. اين يك توفان بزرگ بود كه فوتبال ايتاليا و برخي از بزرگترين باشگاهها را در تابستان ۲۰۰۶ تحت تاثير قرار داد؛ درست چند هفته قبل از اينكه ايتاليا در فينال برلين مقابل فرانسه قهرمان جهان شود. يوونتوس بزرگترين باشگاه درگير بود و پس از اثبات اينكه باشگاهها داوران مطلوب را براي مسابقات خود انتخاب ميكردند، به دسته دوم سقوط كرد. در نتيجه عناوين قهرماني فصلهاي 05-2004 و 06-2005از يوونتوس سلب شد.