گزارشي از ديدار تاج و مدير فيفا
تضميني در كار نيست، خوش‌خيال نباشيد
روز گذشته مهدي تاج با دبيركل فيفا در تركيه در مورد شرايط حضور تيم ملي در جام جهاني جلسه‌اي برگزار كرد. پيش از اين مديران فدراسيون مدعي شده بودند كه فيفا مديران فدراسيون را به زوريخ دعوت كرده تا با شخص اينفانتينو جلسه بگذارند اما درنهايت اين جلسه به يك نشست غيررسمي در تركيه ميان تاج و ماتياس تقليل يافت. همان‌طور كه اظهارات تاج در مورد مفاد اين جلسه با آنچه درنهايت به عنوان خروجي منتشر شد، تفاوت بسيار داشت.
در روزهاي گذشته مهدي تاج در چندين نوبت مدعي شد در جلسه با مديران فيفا قرار است 10 شرط ايران براي حضور در جام جهاني را مطرح كند و تا زماني كه تضمين‌هاي لازم در اين مورد داده نشود ايران تصميم نهايي براي حضور در جام جهاني اتخاذ نخواهد كرد. شروطي نظير صدور ويزا براي همه اعضاي كاروان ايران، تامين امنيت، جلوگيري از ورود پرچم‌هاي مغاير با پرچم رسمي جمهوري اسلامي ايران به استاديوم، پخش سرود ملي با صداي بلند در ورزشگاه و...
در همان مقطع كارشناسان هشدار دادند تقاضاهاي تاج در دو دسته بديهي و غيرممكن دسته‌بندي مي‌شوند و البته هيچ كدامشان دراختيار فيفا قرار ندارد كه بخواهد تضميني بدهد. فيفا در همان نامه معروف بعد از اينكه مقامات كانادا به مهدي تاج اجازه ورود به خاك آن كشور را ندادند، نوشت كه برخي مسائل در حيطه كشور ميزبان است. در همان نامه مشخص بود فيفا در مواقع ضروري تنها به ابراز تاسف اكتفا خواهد كرد. كارشناسان تاكيد كردند در مورد مسائل مطرح شده توسط تاج نيز فيفا عملا نه كاري انجام مي‌دهد و نه مي‌تواند انجام دهد. مگر مي‌شود كه فيفا بخواهد جلوي ورود برخي پرچم‌ها به استاديوم را بگيرد يا مگر ولوم بلندگوهاي استاديوم دست اينفانتينو است؟ اگر در جام جهاني 2022 قطر برخي هماهنگي‌ها در اين زمينه‌ها صورت گرفت و درخواست‌هاي مقامات ايران مورد اجابت واقع شد به خاطر نزديكي سياسي تهران و دوحه بود وگرنه در آن جام هم فيفا ورودي به اين مسائل نداشت.
تمام اين نكات و پيش‌بيني‌ها در اظهارات مديران فيفا و مديران فدراسيون بعد از جلسه ديروز عيان شد. جايي كه ماتياس گرافستروم، دبيركل فيفا به بيان اظهاراتي كلي و كليشه‌اي مثل «مذاكرات خوب و سازنده» با طرف ايراني اشاره كرد و حتي در مورد صدور ويزا به عنوان مهم‌ترين دغدغه فوتبال ايران هم حاضر نشد توضيحي ارايه كند.
ماتياس گرافستروم، دبيركل فيفا، در حاشيه سفر خود به استانبول، در مورد آخرين وضعيت حضور ايران در جام جهاني ۲۰۲۶ گفت: ما به تمام ۱۰ شرطي كه ايران مطرح كرده بود، گوش داديم و ما براي هر يك از آنها راه‌حل ارايه كرديم. اميدوارم كه تيم ملي ايران بدون هيچ مشكلي به جام جهاني برود و نتايج بسيار خوبي كسب كند.
گرافستروم از ارايه جزييات مربوط به اخذ رواديد (ويزا) و ترتيبات ورود به امريكا خودداري كرد و گفت: ما در مورد تمام موضوعات مرتبط بحث كرديم. در مجموع، يك ديدار بسيار مثبت بود و ما مشتاقانه منتظر ادامه گفت‌وگو هستيم. ماتياس در بخش ديگري از اظهارات خود تاكيد كرد گفت‌وگوها با ايران مانند گفت‌وگوها با ساير كشورهاست. جمله‌اي كه نشان مي‌دهد مديران فيفا به وضعيت ايران در حال حاضر به عنوان يك كيس خاص نگاه نمي‌كنند.
همچنين مهدي تاج هم كه پيش از اين جلسه از شروط و گرفتن تضمين حرف مي‌زد بعد از نشست با تغيير موضع از «شنيده شدن شروط ايران» و «راه‌حل‌هاي پيشنهادي» گفت. تاج اظهار داشت: خوشحالم كه آنها به تمام ۱۰ نكته‌اي كه ايران مطرح كرده بود، گوش دادند و براي هر يك از آنها راه‌حل ارايه كردند. اميدوارم و ان‌شاءالله،كه تيم ملي ما بتواند بدون هيچ مشكلي به جام جهاني برود و نتايج بسيار خوبي كسب كند.
نيازي به توضيح ندارد كه دستاورد‌سازي از «شنيده شدن شروط ايران» تا چه حد نشان‌دهنده تغيير موضع مديران فدراسيون مقابل فيفا است. همچنين واضح است كه چه تفاوت‌هاي بنياديني بين «ارايه راه‌حل» و «دادن تضمين» وجود دارد.
از خروجي جلسه روز گذشته مديران فدراسيون با مديران فيفا مشخص است كه ايران نمي‌تواند روي تضمين فيفا حساب باز كند، چون اساسا تضميني در كار نيست، بنابراين اگر قرار است برنامه‌ريزي جهت حضور در جام جهاني صورت بگيرد بايد با درنظر گرفتن بدبينانه‌ترين سناريوها باشد. از آن مهم‌تر گزارشي است كه مديران فدراسيون بايد به عنوان جمع‌بندي نهايي به مقامات بالادستي خود و همچنين مردم به عنوان صاحبان اصلي تيم ملي ارايه دهند. اين جمع‌بندي نبايد براساس رويه‌هاي هميشگي فدراسيون مبتني بر خوش‌خيالي و ساده‌انگاري و اصرار بر رفاقت خيالي با رييس فيفا باشد. نبايد مثل گذشته تصور شود چون اينفانتينو به رختكن ما آمده و عكس يادگاري گرفته همه چيز مرتب است. گزارش‌ها بايد واقع‌بينانه شامل تمام تهديدهاي موجود نوشته شود.
در حال حاضر نتايج جلسات مديران فدراسيون با مديران فيفا حتي بيش از گذشته هواداران فوتبال را نسبت به شرايط تيم ملي در خاك امريكا نگران كرده است. اغلب هواداران متوجه شدند پشت لبخندهاي قلابي مقامات فيفا و جملات كليشه‌اي آنها هيچ نگاه خاصي به وضعيت تيم ملي ايران كه قرار است در خاك كشور متخاصم به ميدان برود، وجود ندارد. آنچه براي فيفا و اينفانتينو در درجه اول اهميت قرار دارد به دست آوردن دل ترامپ است.