گروه ورزش
اين روزها چند مساله مهم در رسانهها پيرامون تيم ملي مطرح شده است. ماجراي پاداش اعضاي تيم ملي مخصوصا سرمربي، حمله بيرانوند و جهانبخش به مهدي مهدويكيا و البته مقايسههاي مدام بين دستمزد و پاداش سرمربي فعلي تيم ملي و سرمربي كروات سابق يوزها. برخي از اين موارد به هم مرتبط هستند و برخي به نظر نه، اما بررسيها نشان ميدهد همه را ميتوان تحت يك موضوع كلي كلاسهبندي كرد: چه بود و چه شد؟
اسكوچيچ چقدر پاداش گرفت؟
دراگان اسكوچيچ بعد از استعفاي مهدي تاج بابت فاجعه ويلموتس در روزهايي كه فدراسيون با سرپرست اداره ميشد به تيم ملي فوتبال ايران پيوست. او قراردادش را در زمان سرپرستي حيدر بهاروند به امضا رساند اما شروع فعاليتش يعني آغاز ادامه مسابقات دور نخست انتخابي جام جهاني كه به خاطر كرونا به تعويق افتاده بود در زمان رياست شهابالدين عزيزيخادم بود. او موفق شد تيم را در حالي كه در آستانه حذف در دور نخست مقدماتي بود با چهار برد پياپي در منامه و سپس پيروزيهاي متوالي به جام جهاني 32 تيمي برساند. آن هم در شرايطي كه آسيا 4.5 سهميه داشت. آن صعود همچنان ركورد «سريعترين صعود» را در اختيار دارد.
قرارداد اسكوچيچ با فدراسيون فوتبال 200 هزار يورو بود كه با يوروي 30 هزار تومان آن زمان ميشد 6 ميليارد تومان. طبق اطلاعات به دست آمده بعد از قطعي شدن صعود به جام جهاني با پيروزي مقابل عراق در بهمن ماه 1400 عزيزيخادم طبق قرارداد مبلغ 10 هزار يورو به او پاداش صعود پرداخت كرد؛ يعني 300 ميليون تومان. همچنين با توجه به مصوبات قبلي براي هر برد داخل و خارج از خانه اسكوچيچ مثل ساير بازيكنان در مجموع مبلغ 40 هزار دلار بابت 8 برد خارج از خانه و 10 هزار دلار بابت سه برد خانگي دريافت كرد كه در مجموع به رقم 50 هزار دلار رسيد؛ يعني تقريبا يك ميليارد و پانصد ميليون تومان.
در نهايت ميتوان گفت با همه ارقام پرداخت شده و هزينههاي صورت گرفته اسكوچيچ با كمتر از 10 ميليارد تومان (تقريبا كمي بيش از 300 هزار دلار) همراه با تيم ملي به جام جهاني صعود كرد. به همين دليل اين صعود بعد از لقب سريعترين صعود عنوان «ارزانترين صعود» را هم به دست آورد.
از اسكوچيچ به قلعهنويي و جام جهاني 48 تيمي
روزنامه فرهيختگان اخيرا در گزارشي با اشاره به تصميمات صورت گرفته در فدراسيون فوتبال نوشت: «براساس اطلاعات به دستآمده، در مرحله نخست بهخاطر پافشاري بسيار زياد سرمربي تيم ملي، حدود ۸۰ ميليارد تومان به حساب امير قلعهنويي در يكي از بانكهاي خصوصي تا قبل از بازي با نيوزیلند واريز شده است. همچنين پيگيريهاي «فرهيختگان» نشان ميدهد سرمربي تيم ملي در روزهاي اخير بهدنبال دريافت بخش باقيمانده پاداش خود بوده و مهدي تاج نيز چند روز قبل دستور پرداخت اين مبلغ را صادر كرده است؛ رقمي در حدود ۷۰ ميليارد تومان كه گفته ميشود يا بهتازگي به حساب قلعهنويي واريز شده يا طي روزهاي آينده پرداخت خواهد شد.»
همچنين سايت فوتبال 360 نيز در گزارشي جداگانه رقم پرداخت پاداش به سرمربي تيم ملي را 140 ميليارد تومان اعلام كرد.
در همين زمينه يكي از اعضاي هياترييسه فدراسيون فوتبال با تاكيد پرداخت مبالغ به اعضاي تيم ملي از اشاره به رقم دقيق خودداري كرد. با اين حال يكي ديگر از اعضاي هياترييسه جمله بسيار عجيبي به زبان آورد. فرزين دبيري عضو هيات رييسه فدراسيون فوتبال در حاشيه مراسم قرعهكشي مسابقات فوتسال اظهار داشت: «در خصوص پاداشها بايد از آقاي تاج سوال كنيد، ما خبر نداريم كه چقدر به قلعهنويي يا طارمي يا بقيه بازيكنان تيم ملي پرداخت خواهد شد.» اين اظهارنظر از آنجايي عجيب و قابل تامل است كه هرگونه پرداختي مخصوصا در اين ابعاد بايد با مصوبه هيات رييسه صورت بگيرد اما اينكه يكي از اعضا اساسا از موضوع بياطلاع است ابهامات قانوني و منطقي ماجرا را دوچندان ميكند.
فرهيختگان گزارش داده: «اين فعل و انفعال مالي در شرايطي اتفاق افتاده كه شنيدهها از بروز اختلافنظرهاي حقوقي و قانوني در داخل فدراسيون بر سر نحوه پرداخت اين پاداش حكايت دارد. برخي مديران فدراسيون معتقدند پرداخت چنين مبلغي ميتواند از منظر مقررات مالي و حقوقي محل ابهام باشد و احتمال دارد پرداختي با «اجبار» انجام شده باشد.»
به هر شكل و با هر نوع ترتيبات قانوني يا ابهامات، اساس اختلاف پاداش پرداخت شده به سرمربي تيم ملي ايران بابت صعود به جام جهاني 48 تيمي و 8.5 سهميه آسيا با مبلغ پرداخت شده به اسكوچيچ در رسانهها بسيار مورد بحث قرار گرفته است. آن هم در شرايطي كه تيم ملي تحت هدايت دراگان با وجود كرونا و گرفته شدن ميزباني در دور نخست و افتضاحي كه ويلموتس به بار آورده بود در زمان قطعي شدن صعود بدون باخت بود اما در دوره اخير شرايط به مراتب آسانتري در راه صعود پيش روي تيم ملي قرار داشت.
مساله پرداخت پول يكي از مواردي است كه ميتواند ما را از اين موضوع به موضوعي ديگر سوق دهد.
دستودل بازي تاج از منابع فدراسیون
مهدي تاج به خاطر بدهي بيش از 6 ميليون يورويي در پرونده شكايت ويلموتس مجبور به استعفا از رياست فدراسيون فوتبال شد. هر چند خودش تاكيد دارد كه به خاطر بيماري قلبي اين تصميم را اتخاذ كرده بود. تاج در ادامه و پس از بازگشت مجدد، اسكوچيچ موفق و كم هزينه را از سمت خود بركنار كرد و طبق اعلام رسانهها با رقم يك ميليون دلار كارلوس كيروش را به ايران بازگرداند. اقدامي كه هم از لحاظ مالي فشار زيادي به فوتبال ايران وارد كرد هم به ثبت سنگينترين شكست تاريخ فوتبال ايران در ادوار جام جهاني و همچنين باخت مقابل امريكا و حذف منجر شد.
اين روند در ادامه فعاليت تاج هم قابل رويت است. مخصوصا حالا كه بحث پاداشها به اعضاي تيم ملي و كادر فني آن هم بدون اطلاع همه اعضاي هيات رييسه به وجود آمده است. شايد به همين دليل باشد كه بسياري از كارشناسان تاج را «مدير هزينه» مينامند. قبل از جام جهاني نيز شاهد بوديم با وجود وعدههاي بسيار زياد مديران فدراسيون براي درآمدزايي در نهايت اين دولت بود كه با پرداخت 400 ميليارد توماني مشكلات مالي فدراسيون را برطرف كرد وگرنه شايد حتي تيم نميتوانست خودش را تا مكزيك برساند كه در جام جهاني شركت كند.
اين تغيير رويكرد در نحوه هزينه و انضباط مالي از يك فدراسيون به فدراسيوني ديگر سرنخي است كه ما را به ماجراي مهدويكيا وصل ميكند.
شما مهدويكيا و سايرين را فراري داديد!
عليرضا بيرانوند اخيرا در يك برنامه تلويزيوني گفته از اينكه مهدي مهدويكيا با وجود حضور در مكزيك براي افتتاحيه جام جهاني به اردوي تيم ملي در تيخوانا سر نزده ناراحت است. بيرانوند مهدويكيا را به ترسو بودن متهم كرد و مدعي شد نسل 98 علاقه نداشت اين تيم ملي نتيجه بگيرد. مشابه اين اظهارات را يك روز بعد عليرضا جهانبخش كاپيتان تيم ملي نيز بر زبان آورد تا مشخص شود حمله به مهدويكيا و اساسا آدمهاي غير خودي نه يك نظر شخصي كه برنامهاي است مدون از سوي برخي جريانات.
جدا از اينكه رسانهها فاش كردند مهدويكيا اصلا نميتوانسته به كمپ تيم ملي برود چون دعوت نشده بود و لايههاي امنيتي اجازه عبور به او نميدادند بايد برگرديم به زماني كه مهدويكيا بخشي از بدنه فوتبال ايران بود اما با تغييرات در فدراسيون او رسما فراري داده شد!
در انتخابات سال 1399 فدراسيون فوتبال به عنوان نايبرييس پيشنهادي علي كريمي حاضر شد اما پس از پيروزي عزيزيخادم به عنوان دستيار ويژه رييس فدراسيون، تكنيكال دايركتور فدراسيون و همچنين سرمربي تيم ملي اميد با حضور 4 دستيار خارجي مشغول به فعاليت شد. برنده توپ طلاي سال آسيا و يكي از بهترين لژيونرهاي تاريخ ايران در تمام طول مسير صعود تيم ملي به جام جهاني همواره كنار تيم حضور داشت و بازيكنان جوان را مورد تشويق قرار ميداد. با اين حال پس از كنار رفتن عزيزيخادم و بازگشت مهدي تاج، مهدويكيا از سمتهاي خود بركنار شد و از ايران رفت. اين دقيقا اتفاقي است كه براي چند اسطوره ديگر فوتبال ايران نيز رخ داد. كريم باقري و وحيد هاشميان به همراه عليرضا اماميفر و مريم ايراندوست افراد ديگري بودند كه با وجود موفقيت در جايگاه خود بركنار شدند. چندي بعد نوبت به عليرضا فغاني رسيد. مدير كارگروه VAR در فدراسيون قبلي و يكي از پرافتخارترين داوران جهان، در زمان رياست مهدي تاج در فدراسيون و خداداد افشاريان در كميته داوران به بهانه افزايش سن كنار گذاشته شد.
ايراندوست كه براي نخستينبار تيم ملي زنان ايران را به جام ملتهاي آسيا رسانده بود بعدها در مصاحبهاي فاش كرد كه «يك نفر نگذاشت من به كارم ادامه دهم». منظور او فردي خارج از فوتبال بود كه سناريوي كامل تغييرات وسيع در فدراسيون را پيش ميبرد.
همه اينها در شرايطي است كه هنوز كسي فراموش نكرده بعضي از همين گروهها با فشار روي رسانهها مهدويكيا را بابت پوشيدن پيراهني كه روي آن پرچم تمام كشورها -به ريزترين شكل ممكن- درج شده بود آن هم در يك بازي دوستانه با حضور اينفانتينو تا مرز خيانت به كشور و برخورد قضايي سفت و سخت پيش برده بودند.
حال با اين پيشينه چطور بيرانوند ميتواند به مهدويكيا گلايه كند كه او به اردوي تيم ملي سر نزده؟ بيرانوند فراموش كرده در زمان صعود به جام جهاني 2022 مهدويكيا همراه باقري و هاشميان هميشه كنار تيم بودند اما حالا با اين افراد چه برخوردي صورت گرفته است؟ نميبيند جاي اين سه ستاره تابناك تاريخ فوتبال ايران را چه افرادي گرفتند؟
يكي از كاربران در اينستاگرام خطاب به بيرانوند نوشت: شما با سردار آزمون همتيمي خودتان در تيم ملي چه رفتاري كرديد كه بعد از مهدويكيا انتظار داريد؟
هر مسالهاي كه امروز فوتبال ايران با آن سر و كار دارد يك شبه اتفاق نيفتاده است. نحوه هزينهكرد، ريخت و پاش مالي، دور شدن اسطورهها از بدنه فوتبال و مواردي از اين دست ريشههاي عميقي دارد.