بيم خاموشي نواي دونلي بلوچستان
حال در پس همين سوابق طلايي برجستهترين دونلينواز ايران و نيز دهها هنرمند يگانهاي بلوچستان يك پرسش بيش از پيش مطرح خواهد شد كه آيا چنين پيشينههاي گران فرهنگياي خود به تنهايي نميتوانست دولتها و مقامات عرصه فرهنگ و هنر را در چند دهه اخير مجاب كند و به فكر فرو برد كه در حفظ ميراث معنوي و دانش زيسته گنجينههاي انساني خويش چون «اسپندارها، ملاكمالانها رسولبخش زنگشاهيها، مهتاب نوروزيها، زبيده آزاديها، شمشوك بلوچها، ملتگ درزادهها، محمود بليدهها» ووو دهها پيشكسوت ديگر قدري دغدغه بهخرج دهند و در ثبت و ضبط آثار ايشان و انتقال تجربههاي تكرار نشدنيشان به نسل بعد اقدام كنند؟!
متاسفانه سياستگذاريهاي غلط فرهنگي و رويكردهاي ناصواب دولتها در تخصيص بودجه كافي به استانهاي داراي پتانسيل و ظرفيت انساني بالا بهگونهاي بوده كه كار را به جايي رسانده تا هنرمندان و مفاخر بزرگ بدون هيچ درآمدي و كمترين مستمرياي روزگار بگذرانند.
شوربختانه همين امر سبب شده تا نه تنها جامعه بلكه حتي فرزندان مفاخر بزرگي چون استاد اسپندار با ملموس شدن آينده يك هنرمند بزرگ نسبت به فراگيري هنر پدران و نياكان خوبش ميل نشان ندهند و عاقبت اينچنين با درگذشت هر كدام از اين بزرگان، عرصه فرهنگ و هنر در مناطقي چون بلوچستان عقيم بماند و راه انتقال تجارب اساتيد نه تنها به جامعه،بلكه در خانوادههاي هنري نيز مسدود شود.
همچنين طي ماههاي اخير با شروع جنگ و كمرونق شدن برنامههاي فرهنگي و نيز وخيمتر شدن اوضاع اقتصادي در جامعه بسياري از هنرمندان در استانهايي چون سيستان و بلوچستان كه فقط با اجرا در مراسمهاي شادي و عروسي روزگار ميگذراندهاند حالا خانهنشين شده و از لحاظ معيشتي سخت در تنگنا قرار گرفتهاند.
نبايد فراموش كرد كه شأن و منزلت يك هنرمند فقط با بزرگداشت گرفتن و اهداي چند لوح تقدير و ثبت روش نوازندگي او در ميراث معنوي حفظ نميشود، بلكه رسيدگي به وضعيت معيشتي، درماني و رفاهي ايشان پيشنياز حفظ جايگاه هنري و فرهنگي ايشان در جامعه خواهد بود.
به هر روي بر كسي پوشيده نيست كه سازِ دونلي با پشتكار استاد اسپندار جهاني شد و نيز به نام ايران معرفي، اما حالا با درگذشت ايشان نبايد جامعه از شنيدن نواي شگفتانگيز اين ساز بلوچي بينصيب بماند. بنابراين هنوز دو تن از نوازندگان نفسطلايي اين ساز فعاليت جدي دارند كه يكي جوان تازهنفسي است به نام «عيسي بلوچ» فرزند دونلينواز فقيد عيسي بلوچ و ديگري پيشكسوت بيمدعا استاد «لاگر بلوچ» كه اگر قدر نبينند و نيز بر صدر توجهات و حمايتها نشانده نشوند بيم خاموشي نواي دونلي براي هميشه در ايران بيش از پيش احساس خواهد شد.