يادي از محسن راستاني
عكاس مردم و تاريخ ايران
جامعه هنري ايران يكي از چهرههاي تاثيرگذار عكاسي مستند را از دست داد؛ محسن راستاني، هنرمندي كه دوربينش را نه فقط براي ثبت لحظهها، بلكه براي روايت تاريخ، جامعه و زندگي انسانها به كار ميگرفت. راستاني در سال ۱۳۳۷ در خرمشهر متولد شد و تحصيلات دانشگاهي خود را در رشته عكاسي دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران گذراند. او فعاليت حرفهاي خود را همزمان با آغاز جنگ ايران و عراق شروع كرد و با حضور در مناطق جنگي، تصاوير ماندگاري از ويرانيها، رنج مردم و پيامدهاي انساني جنگ ثبت كرد. نگاه او به عكاسي جنگ، فراتر از نمايش صحنههاي نبرد بود و زندگي انسانهايي را به تصوير ميكشيد كه درگير پيامدهاي آن شده بودند. يكي از مهمترين پروژههاي هنري او، مجموعه بلندمدت «خانواده ايراني» بود. راستاني در اين مجموعه، خانوادههايي از اقشار و مناطق مختلف ايران را مقابل دوربين قرار داد تا تنوع فرهنگي، اجتماعي و ظاهري مردم ايران را ثبت كند. اين تصاوير در كنار ارزش هنري، سندي تصويري براي شناخت جامعه ايراني و تغييرات آن در گذر زمان به شمار ميروند. مجموعه «تيپهاي اجتماعي شهر تهران» نيز از ديگر پروژههاي مهم او بود كه به بررسي چهرههاي گوناگون جامعه ميپرداخت. راستاني همچنين جنگهاي بوسني و ارمنستان را عكاسي كرد. كتاب «زمان سخت» از آثار شناخته شده اوست كه تصاوير جنگ بوسني را دربرميگيرد و رنج غيرنظاميان و ويرانيهاي جنگ را روايت ميكند. آثار او در رويدادهاي بينالمللي، ازجمله دوسالانه ونيز، به نمايش درآمدند. او در كنار فعاليت حرفهاي، به آموزش عكاسي نيز پرداخت و از اعضاي موسس انجمن عكاسان مطبوعاتي ايران بود.