بهارستانيها از ضرورت هماهنگي همه دستگاهها براي شنيدن مطالبات دانشجويان ميگويند
دانشگاه محل گفتوگوست نه تقابل
مهرداد لاهوتي: تهديد وزير علوم راهحل مشكلات دانشگاهها نيست
مهدي بيكاوغلي
در روزهايي كه وزارت علوم و كليت دولت نهايت تلاش خود را در مسير مديريت دانشگاهها و عدم استفاده از روشهاي سلبي به كار گرفتهاند، برخي طيفهاي راديكال در درون و بيرون مجلس تلاش ميكنند از نماد دوقطبي ايجاد شده در دانشگاهها براي خود كلاهي جناحي ببافند. افكار عمومي ايرانيان اما هنوز از ياد نبرده كه در دولت گذشته چه نوعي برخوردهاي سلبي با نهاد علم و دانشگاه صورت ميگرفت و ليست دانشجويان ستارهدار و استادان اخراجي چه حجم انبوهي را در بر گرفته بود. اما امروز كه وزير علوم و معاونان وزارتخانهاش اعلام ميكنند اجازه ورود نهادهاي امنيتي خارج از دانشگاه را نميدهند و تاكيد دارند: «مسائل دانشگاه بايد در بطن اين نهاد حل و فصل شود» برخي راديكالها علم مخالفت برافراشتهاند و وزير را تهديد به استيضاح و مقابله ميكنند. در واقع همان طيفها و گروههايي كه از طريق دوقطبيسازي جرقه مشكلات را زدهاند، وزير را تهديد ميكنند كه يا برخوردهاي امنيتي و حراستي را با دانشجويان و استادان از سر بگير يا اينكه منتظر استيضاح باش! اين طيفها پيش از اين هم همين رفتار را در ماجراي حجاب در مقابل مجلس شوراي اسلامي برنامهريزي كرده بودند. گروههايي از گروههاي سمپات خود را به بهانه حجاب تجهيز كرده و مقابل مجلس ساماندهي كرده بودند و به عنوان سخنران به محافل آنها ميرفتند تا دولت و نهادهاي حاكميتي را مجاب سازند كه از تصميماتشان كوتاه بيايند. اينبار هم مانند بسياري از نمونههاي ديگر ردپاي اين نوع برخوردهاي سلبي به همين طيفهاي راديكال ختم ميشود. اميرحسين ثابتي چهرهاي كه معمولا در چنين آوردگاههايي صداي جريان راديكال را بازتاب ميدهد، حوادث دانشگاهي را نتيجه مماشات وزير علوم و تشريفاتي كردن كميته انضباطي دانشگاهها دانسته و وزير علوم را به استيضاح تهديد ميكند. اميرحسين ثابتي، نماينده تهران در مجلس به اين اتفاقات دانشگاه واكنش نشان داده و در كانال خود مينويسد: «شعارهاي ساختارشكنانه و آتش زدن پرچم توسط اوباش دانشجونما در چند دانشگاه كشور، نتيجه مستقيم سياستهاي غلط و مماشات رييسجمهور و وزير علوم با «جريان نفوذ» است.» او ادامه ميدهد: «وقتي عملا كميته انضباطي دانشگاهها را تشريفاتي كرديد، حالا بايد پاسخگوي اين وضعيت باشيد.» ثابتي در پايان خطاب به وزير علوم هشدار ميدهد: «جناب سيماييصراف! اگر اين وضعيت جمع نشود روند استيضاح شما در مجلس آغاز خواهد شد.» سيماييصراف اما بدون توجه به اين تهديدها صداي دانشجويان معترض را شنيده، درددلها و حتي فريادهايشان را گوش ميدهد. تذكار ميدهد، اخم و راهكار ارائه ميكند. اما اجازه نميدهد نهاد علم بازيچه صفكشيهاي سياسي و جناحي قرار بگيرد.
اما آيا ساير نمايندگان مجلس نيز اينگونه ميانديشند؟ «اعتماد» در تماس با تعدادي از نمايندگان مجلس اين پرسش را طرح كرد كه آيا نمايندگان مجلس تصميمي به استيضاح وزير علوم و آموزش و پرورش دارند؟ اكثريت نمايندگان مورد پرسش قرار گرفته اعلام كردند، در شرايط فعلي هيچ طرح استيضاحي در مجلس جريان ندارد و اكثريت مجلس اقبالي به استيضاح نمايندگان نشان نميدهند. جرقه رخدادهاي اخير اما بيانگر اين واقعيت است كه آتش دوقطبيسازي اخير توسط جرياناتي در دانشگاهها برپا شده كه اين اتفاقات نزديكي قابل توجهي به جريانات راديكال دارند. در ادامه نيز همين افراد و گروهها فرياد وااسلاما و وادانشگاها سر ميدهند و خواستار تداوم برخوردهاي سلبي با دانشجويان ميشوند. اين در حالي است كه تحليلگران و نمايندگان مجلس معتقدند فضاي فعلي نيازمند مديريت صحيحي است و اين مديريت صحيح با روشهاي سلبي و برخوردهاي نهادهاي امنيتي با دانشگاهها ايجاد نميشود. «اعتماد» اما سراغ مهرداد لاهوتي و احمد بخشايشاردستاني دو تن از نمايندگان مجلس رفته تا درباره واكنش نمايندگان به رخدادهاي دانشگاهها بحث و تبادل نظر كند. اين نمايندگان با اشاره به اينكه دانشگاهها بايد به محلي براي گفتوگو و نه تقابل بدل شوند، ميگويند: «هر نوع دوقطبيسازي در دانشگاهها برخلاف منافع ملي و به نفع دشمنان است.»
مهرداد لاهوتي: تهديد وزير علوم
راهحل مشكلات دانشگاهها نيست
مهرداد لاهوتي، نماينده لنگرود در مجلس دوازدهم با تاكيد بر ضرورت گفتوگو در فضاي دانشگاهي ميگويد: حل مسائل دانشجويان با برخورد سلبي و دوقطبيسازي ممكن نيست و امروز بيش از هر زمان ديگري كشور به انسجام و همصدايي نياز دارد. او همچنين تاكيد ميكند: هيچ برنامهاي براي استيضاح وزير علوم و هيچ وزير ديگري در مجلس جريان ندارد. لاهوتي در گفتوگو با «اعتماد» در واكنش به مباحث مطرح شده درباره وضعيت دانشگاهها و اظهارات برخي نمايندگان درباره برخورد با دانشجويان ميگويد: «دانشگاه ذاتا محل تضارب آرا و شنيدن صداهاي مختلف است و نميتوان با نگاه دستوري و تقابلي مسائل آن را حل كرد. اصل اساسي در فضاي دانشگاه، گفتوگو و شنيدن حرفهاست و هر راهي غير از مذاكره و صحبت كردن، به بنبست منتهي ميشود. وقتي جوانان و دانشجويان دغدغه يا ابهامي دارند، بهترين كار اين است كه پاي صحبت آنها نشست و مشكلات را از مسير منطقي برطرف كرد نه اينكه صورت مساله پاك شود.»
لاهوتي ضمن اشاره به برخي رفتارهاي افراطي در داخل و خارج مجلس و با تاكيد بر اينكه كشاندن اختلافنظرها به سمت خشونت، نه عقلاني است و نه به نفع كشور، يادآور ميشود: «هيچ يك از طرفين از تنش سود نميبرند و همه بايد تلاش كنند مسائل را با منطق حل كنند. دانشگاهها و نهادهاي حاكميتي بهترين فرصت را دارند تا با گفتوگو، فضاي آرام و عقلاني ايجاد كنند و اجازه ندهند سوءتفاهمها به بحران تبديل شود. امروز كشور در وضعيت تهديد قرار دارد و دشمنان ايران آشكارا از فشار و تهديد سخن ميگويند و در چنين شرايطي، كشاندن اختلافات داخلي به خيابان و دانشگاه، خطاي راهبردي است. وقتي دشمن از بيرون كشور، با زبان زور صحبت ميكند و ملت ايران را تهديد ميكند، عقل حكم ميكند كه در داخل كشور به سمت انسجام حركت كنيم نه تشديد اختلافات. امروز همه ما بايد يك نگاه مشترك داشته باشيم و آن هم ايستادگي در برابر زورگويي دشمنان و دفاع از منافع ملي است.»
اين نماينده با اشاره به نقش دانشگاهها در عبور از بحران يادآور ميشود: «دانشگاهها بايد هوشيار و آگاه باشند و بدانند چه جرياناتي به دنبال ايجاد شكاف و دوقطبي در جامعه هستند. برخي تلاش ميكنند فضاي دانشگاه را به سمت تقابل ببرند و اين دقيقا همان چيزي است كه دشمنان ايران دنبال آن هستند. تقسيمبنديهايي مانند دانشجوي انقلابي و دانشجوي معترض، كمكي به حل مساله نميكند و فقط فضا را ملتهبتر ميسازد. دوقطبيسازي يكي از خطرناكترين آسيبهاي اجتماعي است و نمونههاي آن را در كشورهاي منطقه ديدهايم كه چگونه به بحرانهاي عميق منجر شده است. بايد بپذيريم كه اختلافنظر نهتنها بد نيست، بلكه عامل رشد و تعالي جامعه است. جامعهاي كه در آن همه يكدست فكر ميكنند، جامعهاي ايستا و بدون پويايي است و دانشگاه دقيقا محلي است كه بايد تفاوت ديدگاهها در آن وجود داشته باشد.»
اين نماينده مجلس در واكنش به بحث تهديد وزير علوم و موضوع استيضاح تاكيد ميكند: «چنين رويكردهايي به حل مساله كمكي نميكند و فضاي گفتوگو را محدودتر ميسازد. تاكنون موضوع مشخصي درباره استيضاح وزير علوم به دست او نرسيده و بهتر است به جاي تهديد، به دنبال راهحلهاي كارشناسي بود. امروز زمان تسويه حسابهاي سياسي نيست و همه بايد تلاش كنند اختلافها را مديريت كنند تا كشور از اين مقطع حساس با كمترين هزينه عبور كند. انسجام ملي، گفتوگو و تحمل نظر مخالف، سه كليد اصلي عبور از شرايط فعلي است و دانشگاهها ميتوانند پيشگام اين مسير باشند.»
بخشايشاردستاني: بحث استيضاح وزير علوم
مطرح نيست
احمد بخشايشاردستاني يكي ديگر از نمايندگان مجلس دوازدهم با تاكيد بر اينكه در شرايط كنوني كشور، بحث استيضاح وزير علوم و وزير آموزشوپرورش موضوعيت ندارد، گفت: در فضايي كه كشور با تهديدات خارجي و فشارهاي امنيتي مواجه است، ايجاد دوقطبي در دانشگاهها به نفع منافع ملي نيست و بايد از آن جلوگيري شود. بخشايشاردستاني در گفتوگو با «اعتماد» در واكنش به طرح برخي گمانهزنيها درباره احتمال استيضاح وزير علوم و وزير آموزشوپرورش، با رد اين موضوع اظهار ميكند: «اصلا چنين بحثي قابل طرح نيست و استيضاحي در كار نخواهد بود. كشور در شرايط خاصي قرار دارد. امريكاييها بهطور كامل دور ايران حلقه زدهاند و سياست فشار حداكثري را با شدت بيشتري دنبال ميكنند تا از داخل، ايران را وادار به دادن امتياز كنند. در چنين فضايي، طرح موضوعاتي مانند استيضاح نه منطقي است و نه به مصلحت كشور. دوقطبي شدن فضاي دانشگاهها اتفاق خوبي نيست. نبايد دانشگاه به صحنه تقابل گروهها عليه يكديگر تبديل شود. ما بايد بتوانيم از اين شرايط تهديدآميز عبور كنيم و اجازه ندهيم فضا بهگونهاي مديريت شود كه به انسجام داخلي آسيب بزند.»
او با بيان اينكه خود نيز استاد دانشگاه است، يادآور ميشود: «كلاسهاي دانشگاهها معمولا از هفته دوم اسفند آغاز ميشود. به نظر من، اگر روساي دانشگاهها اعم از دانشگاههاي دولتي و آزاد، در اين مقطع كلاسها را به صورت مجازي برگزار كنند، تصميم عاقلانهتري خواهد بود تا شرايط كشور شفافتر شود.» يكي از دلايل شكلگيري برخي ناآراميها در فضاي دانشگاهي ميتواند همين فشارهاي خارجي باشد. امريكاييها به دنبال اين هستند كه با ايجاد بههمريختگي داخلي، دوقطبي و تنش اجتماعي، اين پيام را القا كنند كه فشارهايشان موثر بوده و ايران بايد امتياز بدهد. من نميگويم قطعا اين سناريو در حال اجراست، اما احتمال آن وجود دارد. اگر من وزير علوم بودم، اجازه نميدادم در اين مقطع چنين فضايي در دانشگاهها شكل بگيرد و از ابتدا دانشگاهها را مجازي ميكردم.»
وي ادامه داد: «البته در شرايط عادي، زماني كه كشور تحت تهديد مستقيم خارجي نيست، دانشجويان ميتوانند مطالبات صنفي، اجتماعي و حتي سياسي خود را مطرح كنند. دانشجويان عموما از طبقه متوسط جامعه هستند و طبيعي است كه به آزادي بيان، دموكراسي و مشاركت سياسي علاقهمند باشند. ما حتي در گذشته هم در زمينه ايجاد كرسيهاي آزادانديشي كوتاهي كردهايم. اگر اين فضاها تقويت ميشد، دانشجويان ميتوانستند حرف دل خود را در چارچوبي منطقي و مديريت شده بيان كنند، نه اينكه فضاي دانشگاه به سمت دوقطبي و تنش برود. اما در فضايي كه امريكا به صورت آشكار ايران را تهديد ميكند و فشار امنيتي ايجاد شده، اين نوع تحركات به صلاح نيست. با اين حال باز هم تاكيد ميكنم كه بحث استيضاح وزير علوم يا آموزش وپرورش اساسا مطرح نيست.»
اين نماينده در ادامه درباره ضرورت هماهنگي ميان مجلس و دولت ميگويد: «در شرايط كنوني، نزديكي و هماهنگي ميان قوا اهميت بسيار بالايي دارد. براي تحقق حداكثر منافع ملي، دولت، مجلس و ساير اركان نظام بايد در كنار هم باشند و از يكديگر فاصله نگيرند. رهبر انقلاب تاكيد كردهاند كه در اين مقطع، استيضاحها مطرح نشود. شرايط كشور امنيتي است. دشمن با حلقهسازي و فشار سعي دارد ما را تحت تاثير قرار بدهد و اين يك الگوي تكراري است. مردم بايد بدانند كه ما در شرايط حساسي قرار داريم. در چنين شرايطي يا مذاكره به توافق منجر ميشود يا فشار به سمت درگيري ميرود. قطعا مذاكره در فضاي محترمانه بهتر است، اما اگر به زور متوسل شوند، جنگ فرسايشي شكل ميگيرد. در اين شرايط، دولت، مجلس و همه اركان نظام بايد با هم باشند. اين به معناي تعطيلي وظايف مجلس نيست؛ مجلس ميتواند سوال كند، وزرا را به مجلس بياورد و نظارت داشته باشد، اما بايد در استفاده از ابزارهايي مثل استيضاح، ملاحظات شرايط كشور را در نظر گرفت.»