گروه نسل زد
نگراني از فرسايش اكوسيستم نوآوري و خسارتهاي اقتصادي؛ نسل جوان ايران خواستار بازنگري در محدوديتهاي اينترنت هستند.
ما به عنوان عضوي از خانواده نسل جوان ايران، از دغدغهها و آرزوهاي اين نسل ميگوييم.ما درك ميكنيم كه در دوراني پرچالش زندگي ميكنيم؛ عصري كه امنيت كشور اولويت اصلي است و درك متقابل براي عبور از اين دوران، لازمه همبستگي ماست. شرايط جنگي، ضرورت نگاهي ويژه به امنيت را ايجاب ميكند و ما نيز بر اين نكته واقفيم.
ما به خوبي آگاهيم كه در مقاطعي، محدوديتهاي ناخواسته در دسترسي به اينترنت، با هدف صيانت از امنيت عمومي و كشور صورت ميگيرد. اين فهم، نقطه آغاز گفتوگوي ماست.
اما ضروري است كه پيامدهاي اين محدوديتها را بر پيكره اقتصادي، اجتماعي و نوآوري كشور با نگاهي واقعبينانه و دلسوزانه مورد بررسي قرار دهيم، چراكه امنيت پايدار، بدون توجه به تابآوري ملي ممكن نيست و نگراني ما از همينجاست.
محدوديت اينترنت بينالملل، اگرچه با ملاحظات امنيتي توجيه ميشود، اما تداوم آن خسارتهايي ايجاد كرده كه نميتوان نسبت به آن بيتفاوت بود. طبق اعلام كميسيون اقتصاد دانشبنيان اتاق ايران، خسارت مستقيم اين محدوديتها روزانه ۳۰ تا ۴۰ ميليون دلار برآورد شده و با احتساب تبعات غيرمستقيم، اين رقم تا ۸۰ ميليون دلار در روز ميرسد. همچنين طبق گفته رييس كميسيون اينترنت و انتقال دادههاي سازمان نصر تهران، خسارت روزانه به اقتصاد ديجيتال هم بين ۳ تا ۵ هزار ميليارد تومان برآورد ميشود.
اينها فقط چند عدد ساده نيست، معيشت ميليونها خانواده است
برآوردها نشان ميدهد معيشت بيش از ۱۰ ميليون نفر بهطور مستقيم و غيرمستقيم از اين وضعيت متاثر شده است. استارتآپهاي نوپا، كسبوكارهاي كوچك كه عمدتا توسط جوانان اداره ميشوند، فريلنسرها، شركتهاي دانشبنيان و حتي كسبوكارهاي بزرگ همگي تحت فشار قرار گرفتهاند و در برخي بخشها نشانههاي ركود و تعطيلي قابل مشاهده است. نگراني جديتر اينجاست كه طبق گفته وزير محترم ارتباطات، ظرفيت تحمل شركتها و كسبوكارهاي اينترنتي براي اين شرايط محدود بوده و اكنون از آن فراتر رفتهايم.
اين يعني مساله صرفا يك مشكل موقت نيست، بلكه نشاندهنده فرسايش تدريجي اكوسيستم نوآوري كشور است.
در حال حاضر شاهد ارايه اينترنت تجاري با بستههايي گرانقيمت، دسترسيهاي خاص و شكلگيري تصور اينترنت چند سطحي هستيم كه اين وضعيت نگرانيهايي درباره عدالت ديجيتال ايجاد كرده است. اگر كشور به اتصال نياز دارد، اين نياز نبايد طبقاتي تعريف شود. اما سوال اصلي اينجاست: هنگامي كه يك كسبوكار، بهرغم داشتن ابزار لازم مانند اينترنت نميتواند مشتريان خود را در دسترس داشته باشد و ارتباط برقرار كردن با آنها دشوار است تا چه اندازه اين زيرساختها ميتوانند موجب رشد و شكوفايي و سرمايهگذاري شوند؟
براي نسل جوان، اين فقط مساله اينترنت نيست؛ مساله آينده است
وقتي برنامهنويس جوان، پژوهشگر، طراح محصول، توسعهدهنده هوش مصنوعي و كارآفرين جوان احساس كند زيستبوم رشد او ناپايدار است، خطر مهاجرت سرمايه انساني تقويت ميشود. اين زنگ هشدار آينده كشور است.
در اين ميان، دانشجويان تحصيلات تكميلي، بهويژه دانشجويان در آستانه پايان سنوات نيز به شدت متاثر شدهاند. دسترسي به مقالات، پايگاههاي علمي، تحليل داده، نرمافزارهاي تخصصي و ابزارهاي پژوهشي مبتني بر هوش مصنوعي براي اين قشر ضرورت است، نه امتياز. آسيب به اين مسير، آسيب به توليد علم كشور است.
اما نقش مردم در ميدان رسانه را نبايد ناديده گرفت: ميدان با تو، رسانه با ما
ما معتقديم جامعه متصل فقط مصرفكننده رسانه نيست، بخشي از قدرت رسانهاي كشور است. مردم در رسانه نيز ميتوانند همچون خيابان نقشآفريني كنند. جوانان اين سرزمين در جنگ روايت، در دفاع رسانهاي از كشور، در اقناع و مقابله با جنگشناختي ميتوانند سرمايه ملي باشند؛ مشروط بر آنكه اين ظرفيت ديده شود و اين دقيقا همانجاست كه اين مطالبه ميتواند كمككننده باشد، نه تقابلي.
در كنار اين هزينهها، ابهام در حكمراني اين حوزه نيز بر نگرانيها افزوده است. هر روز نهادي مسووليت را به نهادي ديگر ارجاع ميدهد و در افكار عمومي اين پرسش شكل گرفته كه مرجع تصميمگيري دقيقا كجاست. شفافيت در چنين موضوعي، بخشي از راهحل است.
از اين رو پيشنهاد و مطالبه ما روشن است:
٭ بازنگري فوري در تداوم محدوديتهاي فرساينده
٭ حركت از انسداد به حكمراني هوشمند
٭ پرهيز از اينترنت طبقاتي
٭ حفظ پايداري اقتصاد ديجيتال
٭ به رسميت شناختن اتصال پايدار به عنوان بخشي از امنيت ملي نوين
ما باور داريم امنيت و اتصال پايدار، دوگانه متعارض نيستند .
كشوري كه ميخواهد در هوش مصنوعي و فناوريهاي نو پيشرو باشد، نميتواند با منطق خاموشي پيش برود.
قطع اينترنت فقط قطع ارتباط نيست؛ قطع بخشي از اقتصاد است، قطع بخشي از نوآوري است و خاموش كردن بخشي از ظرفيت مردم براي حمايت از كشور است.
اينترنت را به مردم، اقتصاد و آينده ايران بازگردانيد.