«اعتماد» از دیدار رييس‌جمهور با پوتین و امیر قطر گزارش مي‌دهد
دیپلماسی به وقت مسکو
پزشكيان در هشتمين اجلاس سران GECF: امنيت انرژي با يكجانبه‌گرايي و تحريم جمع نمي‌شود
گروه سياسي| در روزهايي كه معادله انرژي به يكي از حساس‌ترين مقولات جهاني بدل شده، مسكو ديروز، ميزبان يكي از مهم‌ترين رخدادهاي ديپلماتيك و اقتصادي سال در حوزه انرژي بود. هشتمين اجلاس سران مجمع كشورهاي صادركننده گاز (GECF) در حالي در پايتخت روسيه گشايش يافت كه مسعود پزشكيان، رييس‌جمهوري اسلامي ايران، در راس هياتي عاليرتبه و با همراهي وزير امور خارجه و مقامات ارشد حوزه انرژي، براي تبيين دكترين گازي تهران و گسترش همكاري‌هاي راهبردي پا به اين شهر گذاشت. اين سفر كه بلافاصله پس از استقبال رسمي در فرودگاه ونوكووا وارد فاز عملياتي شد، با حاشيه‌هايي پرترافيك از ديدارهاي دوجانبه كليدي، به‌ويژه نشست با ولاديمير پوتين، رييس‌جمهور روسيه و شيخ تميم بن حمد آل ثاني، امير قطر همراه بود. رويدادي كه ناظران آن را گامي بلند در راستاي تقويت چندجانبه‌گرايي و خنثي‌سازي سياست‌هاي تحريمي غرب در قبال دارندگان بزرگ ذخاير هيدروكربني جهان ارزيابي مي‌كنند.
سخنراني پزشكيان در صحن اجلاس: صيانت از بازار و نه گفتن به تحريم‌هاي انرژي
محور اصلي حضور و سخنراني رييس‌جمهور پزشكيان در مجمع سران كشورهاي صادركننده گاز، ترسيم نقش‌آفريني موثر ايران به عنوان دومين دارنده ذخاير گاز جهان در امنيت انرژي پايداري جهاني بود. رييس‌جمهور در نطق خود در جمع سران و مقامات ارشد ۱۲ كشور عضو اصلي و ناظر مجمع، صراحتا بر اين نكته انگشت گذاشت كه زنجيره تامين انرژي جهاني نبايد قرباني اغراض سياسي و رويكردهاي يكجانبه‌گرايانه برخي قدرت‌ها شود.
پزشكيان با اشاره به چالش‌هاي ناشي از تحميل تحريم‌هاي يكجانبه و اخلال در مسيرهاي ترانزيت انرژي تصريح كرد كه كشورهاي صادركننده گاز با اتكا به ظرفيت‌هاي عظيم خود مي‌توانند ساختار قيمت‌گذاري بازار را عادلانه نگه داشته و از ثبات عرضه حمايت كنند. رييس‌جمهور همچنين با يادآوري موقعيت ژئوپليتيك و بي‌بديل ايران در اتصال شمال به جنوب و شرق به غرب، آمادگي تهران را براي اجراي پروژه‌هاي مشترك سوآپ گاز، توسعه فناوري‌هاي مرتبط با پالايش و صيانت از محيط زيست در بستر همكاري‌هاي درون‌گروهي GECF اعلام كرد. او تاكيد كرد كه دستيابي به تفاهم‌هاي راهبردي ميان اعضا، نقشي بازدارنده در برابر شوك‌هاي ژئوپليتيك ايفا مي‌كند. رييس‌جمهور با تاكيد بر اينكه مداخلات نظامي امريكا در منطقه خليج‌فارس، بازار انرژي و رشد اقتصادي جهان را به مخاطره انداخته است، گفت: ايران آمادگي خود را براي ايفاي نقشي فعال‌تر در پيشبرد ديپلماسي چندجانبه، تبادل دانش و تجربه و توسعه فرصت‌هاي سرمايه‌گذاري در زيرساخت‌هاي گاز در چارچوب مجمع اعلام مي‌كند.به گزارش ايرنا، «پزشكيان» به مداخلات نظامي امريكا در منطقه خليج‌فارس اشاره كرد و گفت: اين مداخلات فقط بازيگران منطقه‌اي را تحت تاثير قرار نمي‌دهد، بلكه با ايجاد شوك‌هاي جدي، فرآيند تعيين قيمت، عرضه و انتقال انرژي را مختل كرده و رشد اقتصادي را در جهان به مخاطره مي‌اندازد. كشورهاي عضو مجمع، بايد همكاري خود را در دو حوزه «حاكميت و مديريت راهبردي» و «عمليات فني - مهندسي» توسعه دهند. در حوزه راهبردي، تمركز اصلي بايد بر ثبات بازار و چگونگي افزايش حجم تجارت گاز طبيعي در سطح منطقه‌اي و جهاني باشد.رييس‌جمهور همچنين در بخش ديگري از صحبت‌هاي خود تاكيد كرد: ايران، به عنوان يكي از اعضاي موسس مجمع كشورهاي صادركننده گاز و دومين دارنده ذخاير اثبات شده گاز طبيعي جهان، آمادگي خود را براي ايفاي نقشي فعال‌تر در پيشبرد ديپلماسي چندجانبه، تبادل دانش و تجربه و توسعه فرصت‌هاي سرمايه‌گذاري در زيرساخت‌هاي گاز در چارچوب مجمع اعلام مي‌كند.
پزشكيان خاطرنشان كرد: ايران با برخورداري از موقعيت راهبردي خود در قلب مهم‌ترين كريدورهاي انرژي جهان، داراي ظرفيت ذاتي براي ارتقاي چشم‌گير تاب‌آوري انرژي در سطح جهاني است. به علاوه ظرفيت‌هاي موجود در صنعت گاز ايران، زمينه‌هاي مناسبي براي همكاري‌هاي بخش خصوصي كشورهاي عضو مجمع در حوزه بالادستي و پايين‌دستي گاز طبيعي و نيز تجارت آن ايجاد كرده است. سرمايه‌گذاران خارجي مي‌توانند بدون نگراني، از مشوق‌ها و تسهيلات ارايه شده در بخش صنعت نفت، گاز و پتروشيمي استفاده كرده و از ظرفيت‌هاي كم‌نظير ايران در چارچوب منافع مشترك بهره‌مند شوند.
ديدار با پوتين در كرملين براي تقويت شريان‌هاي اقتصادي و ژئوپليتيك
مهم‌ترين بخش برنامه‌هاي فشرده رييس‌جمهور در مسكو، ديدار و رايزني دوجانبه با ولاديمير پوتين، رييس‌جمهور روسيه در كاخ كرملين بود. اين ديدار كه در فضايي راهبردي برگزار شد، به ارزيابي آخرين وضعيت مناسبات تهران و مسكو اختصاص داشت. دو طرف در اين نشست بر لزوم تسريع در روند اجرايي‌سازي معاهده جامع همكاري‌هاي راهبردي دو كشور تاكيد كردند. پيگيري پروژه‌هاي زيرساختي و حمل‌ونقلي، به‌ويژه فعال‌سازي كامل كريدور بين‌المللي شمال - جنوب (INSTC) و رفع موانع باقيمانده در مسير تكميل راه‌آهن رشت - آستارا، از محورهاي اصلي گفت‌وگوي سران ايران و روسيه بود. افزون بر اين، همكاري‌هاي بانكي و پولي، حذف ارزهاي واسط و توسعه تعاملات در حوزه‌هاي بالادستي و پايين‌دستي صنعت نفت و گاز ميان شركت‌هاي دو كشور مورد تاكيد قرار گرفت. پوتين و پزشكيان همچنين با بررسي آخرين تحولات منطقه‌اي و بين‌المللي، بر ضرورت استمرار هماهنگي‌هاي امنيتي براي تثبيت ثبات در اوراسيا و خاورميانه به توافق رسيدند.
رايزني با امير قطر در راستاي هم‌افزايي در بزرگ‌ترين ميدان گازي جهان
ديگر ديدار حساس و سرنوشت‌ساز پزشكيان در حاشيه اجلاس مسكو، ملاقات با شيخ تميم بن حمد آل ثاني، امير قطر بود. با توجه به اشتراك منافع ايران و قطر در بزرگ‌ترين ميدان گازي جهان (پارس جنوبي)، اين ديدار از زاويه ديپلماسي انرژي و بازارسازي منطقه‌اي، وزني استراتژيك داشت.در اين نشست، دو طرف بر توسعه همه‌جانبه مناسبات اقتصادي، افزايش حجم تبادلات تجاري و رفع موانع پيش‌روي فعالان اقتصادي دو كشور تاكيد كردند. پزشكيان و امير قطر با اشاره به اهميت هماهنگي ميان كشورهاي توليدكننده گاز براي صيانت از منافع بلندمدت ملت‌هاي منطقه، بر ضرورت گسترش سرمايه‌گذاري‌هاي مشترك در حوزه‌هاي فناوري‌هاي پيشرفته گازي و زنجيره ارزش تاكيد كردند. تحولات ميداني و سياسي منطقه خاورميانه، ضرورت توقف بحران‌ها و مهار تنش‌ها در آبراه‌ها و مسيرهاي حياتي تجارت انرژي نيز از ديگر محورهاي مهم گفت‌وگوي رهبران ايران و قطر در مسكو بود.حضور رييس‌جمهور در هشتمين اجلاس كشورهاي صادركننده گاز و ديپلماسي فعالانه‌اي كه در حاشيه آن با پوتين و امير قطر به نمايش درآمد، نشانگر پويايي دستگاه ديپلماسي كشور در پيگيري منافع اقتصادي از مسير ائتلاف‌سازي‌هاي منطقه‌اي و فرامنطقه‌اي است. در شرايطي كه اقتصاد جهاني با گذر از بحران‌هاي انرژي و فشارهاي تحريمي دست‌وپنجه نرم مي‌كند، خروجي اين ديدارها و اشتراك مساعي تهران با مسكو و دوحه مي‌تواند گامي مستحكم در جهت تثبيت جايگاه ايران در معادلات آينده انرژي جهان باشد؛ دستاوردي كه تجلي عيني آن در سند نهايي و مواضع مشترك اعضاي مجمع در «اعلاميه مسكو» بازتاب خواهد يافت.