استاندارد متوسط
گلاويژ نادري
يك هفته از اختتاميه چهل و چهارمين جشنواره فيلم فجر ميگذرد. اما امسال با سالهاي قبل براي دستاندركاران برگزاري آن تفاوت دارد. چرا كه جشنواره از امسال داراي دبيرخانه دائمي و صاحب ساختمان ثابت شده. بنابراين دبير دوره چهل و چهارم به همراه چند نفر از همكارانش همچنان در اين ساختمان حضور دارند. منوچهر شاهسواري در نشست مطبوعاتي اين دوره اعلام كرد كه كار دبيرخانه پس از پايان جشنواره به اتمام نخواهد رسيد و احتمالا در اين روزها آنها به ارزيابي دورهاي كه برگزاري كردند، ميپردازند. طبق فراخوان از ابتدا قرار بود، ۲۲ فيلم در جشنواره امسال به رقابت بپردازند اما در مراسم رونمايي از پوستر، در حالي كه انتظار ميرفت، اسامي فيلمها اعلام شود، شاهسواري اعلام كرد كه به دليل كيفيت بسياري از آثاري كه به دبيرخانه رسيده در بند مربوط به تعداد آثار حاضر در جشنواره، تجديدنظر ميكند و تعداد فيلمهاي بخش مسابقه را افزايش ميدهد. در نهايت قرار بر اين شد كه ۳۱ فيلم در بخش مسابقه با هم رقابت كرده و دو فيلم هم كه يكي از آنها انيميشن بود در خارج از مسابقه به نمايش درآيد. در واقع ۱۰ فيلم به آنچه در فراخوان آمده بود، افزوده شد. حالا به اين كاري نداريم كه منطقيتر بود در دورهاي كه جشنواره به لحاظ مالي در مضيقه است و حمايتكنندگان مالي به دليل شرايط جامعه، از همراهي با جشنواره انصراف دادند، تعداد فيلمها همان باشد كه در فراخوان آمده است، اما شاهسواري تصورش اين بود كه كيفيت فيلمها آنقدر بالاست كه نميتوان از حضور آنها در جشنواره صرفنظر كرد. اما هم ما هم احتمالا خود او، از همان ابتدا هم ميدانستيم كه قرار نيست تمامي اين فيلمها واجد كيفيت قابل قبول براي حضور در اين رويداد باشند.
واقعيت اين است كه جشنواره چهل و چهارم فيلم فجر نسبت به دوره قبل خود، فيلمهاي قابل قبول بيشتري داشت، اما در عين حال تماشاي تعدادي از آثارش مايه بهت و حيرت ميشد، چرا كه هر چه بيشتر از فيلم ميگذشت، مطمئنتر ميشديم كه جاي اين فيلمها در جشنواره و مهمتر از آن در ميدان رقابت با آثار ديگر نيست. معلوم نبود شاهسواري به عنوان دبير و البته مسوول انتخاب آثار، چطور به اين نتيجه رسيده كه اين فيلمهاي ضعيف و بيكيفيت را در كنار مابقي آثار قرار بدهد. يا اينكه او كه ميگويد درباره دانش سينمايياش تواضع نميكند، چگونه فيلمهايي بدون داشتن روايت منسجم و كارگرداني درست، فيلمبرداري، تدوين و بازي معمولي و ضعيف را در كنار آثاري كه در بسياري از موارد كيفيتشان چشمگير بود، وارد ميدان رقابت كرد!
او در نشست خبري اين دوره، توضيح داد كه جشنواره فيلم فجر در رشد و توسعه صنعت سينماي ايران نقش مهمي دارد و باني كشف نيروي انساني خلاق و استعدادهاي تازه ميشود. از نگاه شاهسواري از برخي از اين فيلمها، ميتواند بازيگر يا فيلمبردار تازه يا ... كشف شود، اما ما كه مانند او به تماشاي اين آثار نشستيم، هر چه نگاه كرديم، چنين استعدادهايي را در فيلمهاي ضعيف نيافتيم. در واقع تعدادي از اين فيلمها، همانهايي هستند كه داوران همين دوره در يك رشته هم آنها را شايسته نامزدي ندانستند. بنابراين ميتوان نتيجه گرفت؛ آنها هم مثل ما، اين آثار را مناسب حضور در اين رقابت نميدانستند. با همه اين اوصاف و حالا كه از جشنواره فاصله گرفتيم، ميتوانيم به دبير بگوييم؛ ما با هر نگاهي كه شما گفته بوديد به تماشاي اين فيلمها نشستيم. باور كنيد، نمايش اين فيلمها در جشنواره نه منتهي به رشد و توسعه صنعت سينماي ايران ميشود و نه استعداد تازهاي از آن كشف خواهد شد. حضور آنها در جشنواره تنها وقت تماشاگران و داوران را هدر خواهد داد و مايه خستگي و كلافگي آنها ميشود و البته هزينهها جشنواره را هم بالا خواهد برد. جشنواره ملي فجر تنها زماني منجر به رشد و توسعه سينماي ما خواهد شد كه برترين آثار در كنار هم به رقابت بپردازند تا جايي كه كيفيت آنها نشانه بالا رفتن استاندارد سينماي ايران باشد و از همه اينها مهمتر صاحبان فيلمها بدانند كه به شرط داشتن معيارهاي كيفي لازم پا به جشنواره خواهند گذاشت و بايد براي رسيدن به آن سختگيري، هزينه و تلاش كنند.