بازار خودرو طي هفتههاي اخير و همزمان با افزايش نرخ دلار با رشد قيمت مواجه شده است؛ آنگونه كه كارشناسان اين حوزه ميگويند؛ تشديد تنشهاي سياسي محرك موجهاي تازه صعودي قيمتها شده است، نمايشگاهداران بر اين باورند كه افزايش نرخ ارز مستقيما در بازار خودرو اثرگذار بوده و قيمت برخي خودروها در فاصله چند هفته افزايش قابلتوجهي داشته است. فعالان اين حوزه همچنين از تغيير قيمتهاي لحظهاي، افزايش قيمت خودروهاي صفر و كاركرده و جذابتر شدن فروش اقساطي در شرايطي خبر ميدهند كه خريداران براي تامين نقدينگي با محدوديت مواجه هستند. به گفته آنها، در برخي موارد قيمت خودرو در فاصله چهار تا پنج هفته افزايش پيدا كرده و همزمان شرايط فروش اقساطي نيز به دليل رشد قيمت خودرو، هزينه بيشتري براي خريداران ايجاد كرده است.اين رشد قيمتها تنها در خصوص خودروهاي داخلي رخ نداده و در ميان محصولات مونتاژي نيز شاهد رشد قيمتها هستيم به عنوان مثال؛ محصولات سه شركت مديرانخودرو، بهمنموتور و كرمانموتور با افزايش قيمت روبهرو شدهاند و بيشترين رشد قيمت متعلق به جك J۷ است كه بيش از ۶۷ درصد گران شده است. كمترين رشد قيمت را ديگنيتي پرايم مدل ۱۴۰۴ ثبت كرده كه تنها ۱۷.۱ درصد نسبت به قيمت ابتداي سال بيشتر است. در سوي ديگر امويام X۳۳ كراس مدل ۱۴۰۴ بيشترين افزايش قيمت را با ۶۱.۹ درصد در ميان سواريهاي مديرانخودرو ثبت كرده است. قيمت اين خودرو از دو ميليارد و ۱۰۰ ميليون تومان در ابتداي سال به سه ميليارد و ۴۰۰ ميليون تومان در پايان شهريور رسيده و يك ميليارد و ۳۰۰ ميليون تومان افزايش داشته است.اكستريم TX مدل ۱۴۰۴ نيز در اين مدت مسير متفاوتي را دنبال كرده است. قيمت اين خودرو در ابتداي سال شش ميليارد و ۹۰۰ ميليون تومان بود و در نيمه ارديبهشت به ۹ ميليارد تومان رسيد با اين حال از نيمه خردادماه روند قيمت آن نزولي شد و در نهايت در روزهاي پاياني شهريور در محدوده هشت ميليارد و ۹۰۰ ميليون تومان قرار گرفته است. قيمت اين خودرو همچنان نسبت به ابتداي سال دو ميليارد تومان معادل حدود ۲۹ درصد بالاتر است. نمايشگاهداران معتقدند؛ افزايش قيمت خودرو پس از رشد نرخ ارز اتفاق افتاده و در شرايط فعلي، كاهش قابلتوجه قيمت خودرو در كوتاهمدت دور از دسترس است. تجربه بازار نشان داده زماني كه قيمت خودرو تحت تاثير افزايش نرخ ارز بالا ميرود، معمولا كاهش سريع و متناسبي در ادامه اتفاق نميافتد و قيمتها در سطح جديد تثبيت ميشوند.
فروش اقساطي؛ يك انتخاب با هزينه نهايي بالاتر
بخش ديگري از اظهارات نمايشگاهداران به فروش اقساطي خودرو مربوط است. در شرايطي كه افزايش قيمت خودرو قدرت خريد نقدي بخشي از مشتريان را كاهش داده، فروش اقساطي به يكي از گزينههاي موجود در بازار تبديل شده است. با اين حال، نمايشگاهداران تاكيد ميكنند كه خريدار بايد تفاوت ميان قيمت نقدي و مجموع مبلغ پرداختي در پايان دوره را در نظر بگيرد. يكي از نمايشگاهداران درباره شرايط فروش اقساطي خودرو به اعتماد توضيح ميدهد: در برخي مدلها امكان خريد خودرو به صورت يكساله و دوساله فراهم است، اما هزينه نهايي خودرو براي خريدار به شكل قابلتوجهي افزايش پيدا ميكند. به گفته او، اگر مبلغ خودرو به صورت اقساطي پرداخت شود، بسته به شرايط قرارداد، مبلغ پرداختي طي يك سال ميتواند حدود يكونيم برابر و طي دو سال تا حدود دو برابر مبلغ اوليه شود.
او درباره نمونهاي ازشرايط فروش براي خودروي «چري اريزو »كه در سايت قيمت نقدي آن ۲ ميليارد و ۶۸۰ ميليون تومان اعلام شده ميگويد: اگر يك ميليارد تومان از مبلغ خودرو در قالب پيش پرداخت قرار بگيرد، بخش باقيمانده نيز در قالب اقساط دريافت ميشود، در چنين شرايطي مجموع پرداختي خريدار در نهايت ميتواند به بيش از سه ميليارد تومان برسد.
اين نمايشگاهدار در پاسخ به اين پرسش كه آيا خريد خودرو در شرايط فعلي منطقي است يا خريدار بهتر است مدتي صبر كند، تاكيد ميكند: در تجربه كاري خود شاهد كاهش قابلتوجه قيمت خودرو پس از افزايش قيمت نرخ دلار نبوده است. او ميگويد: اگر خريداري به صورت نقدي خودرو را خريداري كند مسلما سود ميبرد تا اينكه به صورت اقساط اقدام به خريد كند و بهتر است اگر قصد خريد دارد در اسرع وقت اقدام كند. اين نمايشگاهدار افزايش اخير قيمت خودرو را نيز به رشد نرخ دلار مرتبط ميداند و توضيح ميدهد: آخرين بار كه نرخ دلار افزايش پيدا كرد، قيمت خودرو نيز بالا رفت به عنوان مثال؛ « چري اريزو » كه حدود چهار تا پنج هفته پيش با قيمت حدود دو ميليارد و ۳۵۰ ميليون تومان به صورت نقدي عرضه ميشد، امروز با سيصد ميليون تومان بالاتر در بازار نرخگذاري شده است.
نمايشگاهدار ديگري نيز با اشاره به تغييرات روزانه قيمت خودرو به «اعتماد» ميگويد: قيمتها در بازار به سرعت تغيير ميكند و افزايش نرخ ارز مستقيما روي قيمت خودرو اثرگذار است. به گفته او، قيمت سورنxu7p نيوفايو در فاصله كوتاهي چند بار تغيير كرده است و رقمهاي يك ميليارد و ۶۵۰، يك ميليارد و ۷۰۰ و يكميليارد و ۸۰۰ ميليون تومان در فاصله زماني كمي مطرح شده است و قيمتها چند روز است كه دقيقهاي تغيير ميكند. اين نمايشگاهدار همچنين درباره زمان خريد خودرو به مشترياني كه تصميم قطعي براي خريد دارند، توصيه ميكند: خريد خود را به تعويق نيندازند. اگر مشتري قصد خريد قطعي دارد، بهتر است خريد خود را تا پيش از ساعت ۱۰ صبح انجام دهد، چراكه طبق بخشنامهاي كه نمايندگي به مجموعه آنها ابلاغ شده، امكان تغيير قيمتها از ساعت ۱۱ وجود دارد.
به گفته او، در شرايطي كه قيمتها افزايش يافته، مشترياني كه بخش كوچكي از نقدينگي مورد نياز براي خريد را ندارند، در برخي موارد ميتوانند كسري بودجه خود را با فروشنده هماهنگ كنند كه اگر ميزان كسري حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ ميليون تومان باشد، امكان پرداخت اين مبلغ در قالب يك چك يك تا دو ماه نيز وجود دارد.
يك نمايشگاهدار ديگر در تشريح شرايط فروش خودرو به «اعتماد» ميگويد: امكان فروش اقساطي يك تا سهساله براي مدلهاي مختلف خودرو در نمايشگاه ما وجود دارد. خودروهاي مختلف از مدلهاي قديميتر تا خودروهاي مدل بالاتر در اين شرايط عرضه ميشوند و ميزان پيشپرداخت و اقساط با توجه به خودرو و مدت بازپرداخت متفاوت است.
او درباره نمونهاي از شرايط فروش يك خودرو توضيح ميدهد: يك خودروي پژو پارس ۴۰۱ تميز حدود يك ميليارد و ۶۰۰ ميليون تومان قيمت دارد كه مشتري ميتواند يك ميليارد تومان آن را نقد پرداخت كند و الباقي به صورت اقساط تقسيم شود كه در صورت خريد سهساله، مبلغ اقساط ماهانه حدود ۲۵ ميليون تومان خواهد بود، براي دوره دوساله، رقم قسط به حدود ۴۵ ميليون تومان و براي دوره يكساله به حدود ۶۵ ميليون تومان ميرسد.
او ميگويد: به دليل تنوع مدلها و تفاوت شرايط، نميتوان براي همه خودروها يك رقم واحد براي اقساط اعلام كرد. موضوع ديگري كه در فروش اقساطي مورد توجه قرار دارد، مدارك مورد نياز براي خريد است كه داشتن دسته چك صيادي و مدارك شغلي ضروري است كه ميتواند به نام خود متقاضي يا همسر او باشد كه امكان ارايه دسته چك و مدارك مستند را دارد.
او در توضيح مدارك مورد نياز ميگويد: اگر متقاضي شغل آزاد داشته باشد، ارايه پروانه يا مداركي كه فعاليت شغلي او را اثبات كند هم اهميت دارد و معمولا مدارك براي بررسي و استعلام ارسال ميشود و پس از آن نتيجه مشخص خواهد شد.
بررسي اظهارات نمايشگاهداران نشان ميدهد افزايش قيمت خودرو تنها در بخش فروش نقدي اتفاق نيفتاده و فروش اقساطي نيز تحت تاثير افزايش قيمت خودرو قرار گرفته است. در واقع مشترياي كه به دليل محدوديت نقدينگي سراغ خريد اقساطي ميرود، همزمان با افزايش قيمت خودرو با هزينه تامين مالي نيز مواجه ميشود.
يكي از نمايشگاهداران با اشاره به همين موضوع توضيح ميدهد: اگر مشتري يك خودرو را با مبلغ مشخصي به صورت نقدي خريداري كند، قيمت نهايي آن در صورت خريد اقساطي ميتواند به دليل شرايط بازپرداخت افزايش پيدا كند. در دورههاي يك و دوساله، ميزان مبلغ پرداختي تفاوت قابلتوجهي با قيمت نقدي خواهد داشت. از سوي ديگر، مشترياني كه توان پرداخت نقدي كامل ندارند، با توجه به افزايش قيمت خودرو تلاش ميكنند از طرحهاي اقساطي استفاده كنند تا خريد خود را به زمان ديگري موكول نكنند اما همين تصميم نيز براي آنها به معناي پرداخت مبلغ بيشتري در طول دوره بازپرداخت است.