«كارت زرد» دستمزد وزير براي رفع محدوديتها!
حسينبلوچ نژاد
يك روز پس از افتتاح نزديك به ۸ هزار پروژه ارتباطي با سرمايهگذاري ۳۶ هزار ميليارد تومان و ايجاد بيش از ۱۶۰۰ فرصت شغلي، سيد ستار هاشمي از مجلس شوراي اسلامي كارت زرد گرفت. همين همزماني، پرسش مهمي را پيش ميكشد: آيا اين كارت زرد حاصل ارزيابي دقيق كارنامه وزارت ارتباطات بود يا تصميمي كه بيش از عملكرد، رنگ سياسي داشت؟ اما براي قضاوت درباره عملكرد يك وزير، بايد به نتيجههاي قابل اندازهگيري نگاه كرد. در حوزه ارتباطات روستايي، پوشش ارتباطي روستاهاي كشور از ۸۰ درصد عبور كرده و تكليف برنامه هفتم در اين حوزه پيش از موعد محقق شده است. ۳۶۲۷ پروژه براي اتصال روستاها اجرا و ۳۰۷۲ پروژه ارتباطي به بهرهبرداري رسيده است. پوشش ۸۲.۶ درصدي، رشد ۹.۲ درصدي و بهرهمندي بيش از ۱.۳ ميليون نفر، بخشي از اين كارنامه است. بيش از ۱۸ هزار ميليارد تومان نيز براي توسعه ارتباطات روستايي و اتصال مناطق كمتر برخوردار سرمايهگذاري شده است. با اين اعداد، قرار گرفتن «عدم توسعه ارتباطات روستايي» در ميان محورهاي كارت زرد، دستكم نيازمند توضيح است. توسعه زيرساختهاي ارتباطي نيز در همين دوره ادامه داشته است. تعداد مشتركان فيبرنوري از بيش از ۲۰۰ هزار مشترك در زمان تحويل دولت به بيش از ۷۰۰ هزار مشترك در كمتر از يك سال رسيده، بيش از هزار سايت ارتباطي توسعه يا ارتقا يافته، بيش از ۲۰۰ سايت بهينهسازي شده و ۲۳ سايت اضطراري ايجاد شده است. صدها كيلومتر فيبرنوري نيز توسعه يافته و ظرفيت يكي از مراكز داده به ۳۰۰ گيگابيت بر ثانيه رسيده است. بخش مهم ديگري از كارنامه وزارت ارتباطات در بحران خود را نشان داده است. در سه مقطع قطع اينترنت، ارتباطات داخلي كشور پايدار ماند و امكان ادامه آموزش، فعاليت كسبوكارها و ميليونها خدمت دولتي و خصوصي حفظ شد. در شرايط جنگي نيز ظرفيت شبكه ملي اطلاعات، سايتهاي اضطراري و مسيرهاي پشتيبان براي حفظ خدمات ضروري مردم به كار گرفته شد.
مديريت ارتباطات در مراسم تشييع و پس از آن در ايام اربعين نيز آزموني ديگر براي تابآوري شبكه بود. در حوزه آموزش فناوري نيز برنامه «ايران ديجيتال» به مرز ۴ ميليون دانشآموز رسيد و آموزش برنامهنويسي و هوش مصنوعي را به يك برنامه ملي تبديل كرد. حتي در روزهاي جنگ، آموزش ديجيتال متوقف نشد. اينها اقداماتي هستند كه در ارزيابي عملكرد يك وزارتخانه نميتوان به سادگي از كنار آنها گذشت. در موضوع اينترنت نيز تصوير قابل تأمل است. هاشمي پس از نزديك به سه ماه قطعي اينترنت، پيگيري براي بازگشت اينترنت به وضعيت پيش از قطع را دنبال كرد. تشكيل ستاد ويژه ساماندهي و راهبري فضاي مجازي، برگزاري جلسات متعدد و رسيدن به تصميم براي بازگشايي اينترنت، بخشي از اين مسير بود. پيگيري براي رفع محدوديت حضور نهادهاي دولتي در برخي پلتفرمهاي خارجي و بازگشايي برخي پلتفرمهاي فيلترشده نيز در همين چارچوب انجام شد. افزايش محدود تعرفه خدمات ارتباطي پس از سالها توقف تغيير تعرفه نيز در شرايطي انجام شد كه هزينه تجهيزات، انرژي، نيروي انساني و نگهداري شبكه افزايش يافته بود.
از سوي ديگر، اختلالات آنتندهي را نميتوان بدون توجه به ناترازي انرژي و قطعي برق تحليل كرد. وقتي سايت ارتباطي به دليل خاموشي از مدار خارج ميشود، نميتوان تمام مسووليت اختلال را متوجه وزارت ارتباطات دانست. سفرهاي استاني وزير نيز با محور توسعه زيرساخت و رفع محروميت ديجيتال دنبال شد. از خراسان جنوبي تا خراسان شمالي، گلستان، كرمانشاه و ايلام پروژههاي ارتباطي متعددي اجرا شد. در خراسان جنوبي اتصال فيبرنوري پنج برابر شد و پوشش ارتباطي روستايي ۱۶درصد افزايش يافت. در ايلام نيز ۷۸ پروژه با سرمايهگذاري ۸۷۰ ميليارد تومان به بهرهبرداري رسيد. مجموع اين اقدامات، تصويري متفاوت از «عدم توسعه ارتباطات» ارايه ميكند. نقد وزير و عملكرد وزارتخانه حق مجلس است، اما كارت زرد زماني ميتواند معناي واقعي ارزيابي عملكرد نزد افكار عمومي داشته باشد كه تمام كارنامه، از توسعه روستاها و فيبرنوري تا تابآوري شبكه و پيگيري رفع محدوديتهاي اينترنتي، در نظر گرفته شود.
لذا و با اين ملاحظات، اينجاست كه كارت زرد صادرشده بيش از آنكه نتيجه يك ارزيابي جامع عملكردي باشد، رنگ و بوي سياسي پيدا ميكند.
فعال حوزه فاوا