منزلت زن از نگاه بنيانگذار (۴)
احمد مازني
در يادداشت قبلي تحقير زنان توسط شاه در مصاحبه با «اوريانا فالاچي» خبرنگار مشهور ايتاليايي را ملاحظه كرديد. وي ديدگاهش درباره زنان را چنان بيان كرده بود كه از نگاه بسياري از صاحبنظران، فالاچي و بسياري ديگر را حيرتزده كرده بود. اين مصاحبه به صورت فيلم در دسترس همگان است و علاقهمندان ميتوانند آن را ملاحظه كنند. روايت مسوول خبرنگاران خارجي دربار، درباره مصاحبه ديگر محمدرضاشاه در اين مورد شنيدني و خواندني است. وي درباره مصاحبه شاه با والترز ميگويد: «به جان تنها دخترم قسم ميخورم، شاه كه از اتاق رفت بيرون، فرح زد زير گريه و طوري شروع كرد به گريه كردن كه باربارا والترز رفت نشست بغلش و او را دلداري داد». چراكه چندي بعد از مصاحبه با اوريانا فالاچي كه آبروي ايرانيان را برده بود، زن خبرنگار ديگري به ايران ميآيد و اينبار در حضور فرح، نظرات محمدرضا پهلوي را جويا ميشود تا ببيند او واقعا چنين ديدگاههاي زنستيزانه و متحجرانهاي دارد؟ با كمال تعجب، شاه نه فقط روي نظرات قبلي خود پافشاري ميكند كه حتي پا را نيز فراتر ميگذارد و به صورت مصداقي، جلوي يك خبرنگار زن و ميليونها بيننده، همسرش را مورد تحقير قرار ميدهد. همسري كه البته توسط خود شاه، نايبالسلطنه ايران نيز شده و قرار بود كه اگر محمدرضا در قيد حيات نباشد و وليعهد هم به سن قانوني نرسيده باشد، زمام حكومت و آينده ايران را در دست بگيرد. «باربارا والترز» در حضور فرح از شاه ميپرسد: «خب پس شما حس ميكنيد زنان از اين جنبه برابر نيستند و هوش و توان برابر ندارند؟! شاه ميگويد: تا الان كه نداشتهايد، شايد در آينده پيدا كنيد. دوباره ميگويم كه چه زماني شما زنان، دانشمند درجه يك توليد كردهايد؟ خبرنگار: ما كلي مشكل براي جلو رفتن داشتهايم، احتمالا به خاطر افكاري از جنس همين فكرها! آيا فكر ميكنيد كه همسر شما به خوبي يك مرد ميتواند حكومت كند؟ شاه: ترجيح ميدهم جواب ندهم. باربارا والترز: اما شما همسرتان را نايبالسلطه اين كشور كردهايد! اگر شما بميريد، همسر شما رهبر اين كشور خواهد بود و الان ميگوييد كه مطمئن نيستيد ايشان بتوانند به خوبي يك مرد در كشور حكومت كنند؟ محمدرضا پهلوي: اينها سوالهاي غير قابل پاسخ است. باربارا والترز ضمن حفظ احترام، اما با زيركي به صحبتهاي شاه در مصاحبه با اوريانا فالاچي رجوع ميكند و پاسخ ميدهد: من شما را به خاطر صداقتتان ستايش ميكنم، اما چيزي كه داريد ميگوييد، اين است كه زنها در جاي خودشان خوب هستند. موجوداتي خندان و زيبا! والترز كه همچنان از صحبتهاي نفر اول يك حكومت متعجب است، سوال بعد را از فرح كه نايبالسلطنه است، ميپرسد: علياحضرت شما خانم بسيار زيبايي هستيد، خب چيزي بگوييد، چه حسي داريد وقتي اين حرفها را ميشنويد؟ فرح نيز كه به شدت دچار شوك شده بود چند ثانيه به سقف خيره ميشود و در يك جمله پاسخ ميدهد: چه ميتوانم بگويم؟!» ماجرا به همين جا ختم نميشود و فرح در برابر اين بيآبرويي و تحقير زننده، تحملش را از دست ميدهد و به گريه ميافتد. سيامك زند كه در آن سالها مسوول خبرنگاران خارجي دربار بوده و در پشت صحنه اين مصاحبه حضور داشته است، اين اتفاق را چنين شرح ميدهد: «من در تمام مدت هفت الي هشت سالي كه مسوول خبرنگاران خارجي در دربار بودم، چنين چيزي از شاه سراغ نداشتم. خداي من شاهد است، به جان اين تنها دخترم قسم ميخورم، شاه كه از اتاق رفت بيرون، فرح زد زير گريه و طوري گريه كرد كه باربارا والترز بلند شد، رفت نشست بغلش و او را دلداري ميداد. مردي كه به همسرش چنين توهيني بكند، آن هم در حضور يك خبرنگار بينالمللي مانند باربارا والترز، ميخواستي عكسالعمل فرح پهلوي چه باشد؟!» اين در حالي است كه اين خاندان فاسد همچنان دست از سر زنان و مردان ايران برنميدارند و خود را منادي آزادي و تامين حقوق زنان معرفي ميكنند. البته جامعه ايران بيدار است و القائات بيگانگان و نوكران اجانب تاثيري در انديشه و رفتار آنها نخواهد داشت و حقوق زنان و مردان را در فرهنگ ملي و ديني خويش جستوجو ميكنند.