عشق و نور و سماع در ديار شمس و گل سرخ
ترانه یلدا
ديشب فستيوال 10روزه موسيقي عرفاني و همايش بين‌المللي شمس و مولانا در شهر خوي به پايان رسيد و ميهمانان مشتاق اين دو رويداد، خاطرات فراموش نشدني خود از اين مراسم با شكوه در شهر خوي را با خود به خانه بردند. همايش علمي شمس و مولانا 12سال است كه هر سال به همت جمعي كه توسط موسسه توليت شمس تبريزي و مفاخر گرد هم آمده‌اند، در خوي برگزار مي‌شده است. در كنار اين رويداد كه به كمك پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، در خوي و با حضور استادان ادب فارسي و پژوهشگران حوزه شمس و مولانا برپا مي‌شده است، 6سال هم هست كه فستيوال موسيقي شمس با زمينه عرفاني ايراني، در همين ماه مهر برگزار شده است. اما ويژگي امسال در مراسمي بسيار خاص و پرشكوهي بود كه براي افتتاح مقبره جديد شمس برگزار شد و با خود ده‌ها، بلكه صدها نفر از چهره‌هاي برجسته هنر و ادب، علم و دين و موسيقي و سينما وغيره را براي اين برگزاري مجلل و باشكوه به خوي كشاند. حيف كه صحن بارگاه شمس بيش از دو، سه هزار نفر گنجايش نداشت وگرنه شاهد بوديم كه نيمي از جمعيت شهر زيباي خوي نيز براي تماشاي مراسم در كوچه‌هاي اطراف بارگاه و پشت نرده‌ها جمع شده بودند و با شوق مراسم را از دور نظاره مي‌كردند. عصر چهارشنبه ۱۵مهر با حضور سيدرضا صالحي‌اميري، وزير ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي، تنديس جديدي از شمس تبريزي نيز در يكي از ميادين اصلي شهر خوي رونمايي شد. سپس آيين افتتاح رسمي بارگاه شمس تبريزي در مجموعه‌اي كه با همكاري استانداري آذربايجان غربي در خوي احداث شده است، برگزار شد. همه مي‌دانيم شمس تبريزي از چهره‌هاي اثرگذار در تاريخ عرفان و ادبيات فارسي است و پيوند نام او با مولانا، جايگاهي ويژه در تاريخ فرهنگ ايران و جهان دارد. شهرت خوي مي‌تواند رقابتي خواهرانه با قونيه را نيز آغاز كند. از اين منظر، توسعه زيرساخت‌هاي فرهنگي و گردشگري مثل موزه شمس در خوي، ظرفيت آن را دارد كه اين شهر را به يكي از كانون‌هاي مهم روايت ميراث عرفاني ايران و جهان تبديل كند. به گزارش ايرنا، براي پوشش اين مراسم مفصل افتتاحيه بارگاه شمس، ۳۰ خبرنگار از خبرگزاري‌هاي مختلف و همچنين خبرنگاراني از كشورهاي خارجي و استان حضور داشتند. همچنين عنوان جانبي «خوي، شهر شمس ميعاد اخلاق و عرفان » به عنوان شعار اين مراسم انتخاب شده بود كه البته در پي بحث‌هايي كه روز جمعه در كادر نشست جانبي كنفرانس با موضوع گردشگري پيش آمد، مي‌تواند با بهره‌گيري از ديگر متعلقات نمادين شهر خوي، اشكال ديگري نيز به خود بگيرد تا در نهايت «برند »ي براي شهر خوي تثبيت شود. امسال بالاخره ساختمان بارگاه شمس تبريزي كه نقشه مقبره و مجموعه فرهنگي‌اش را دو دهه قبل معمار معروف نادر اردلان آماده كرده بود، با اعتبار ۲۵۰ ميليارد توماني وزارت ميراث ساخته شد. همچنين در امتداد توجه به ظرفيت‌هاي فرهنگي، تاريخي منطقه و تقويت جايگاه خوي در نقشه گردشگري فرهنگي كشور وزير ميراث هتل چهارستاره جديدي در شهر خوي را كلنگ زد كه به معني تمايل همه مسوولان و علاقه‌مندان به ترويج بيشتر گردشگري در استان آذربايجان غربي است.
اجراي رقص سماع يكي از برنامه‌هاي آيين افتتاح بارگاه شمس تبريزي نشان داد كه حس و حال عرفاني در مجالسي مشابه مي‌تواند به جلب مشتاقان گردشگري كمك كند. در مراسم افتتاحيه پيام مسعود پزشكيان رييس‌جمهور درباره شمس تبريزي نيز به صورت تصويري پخش شد. بازديد از طرح‌هاي حوزه ميراث‌فرهنگي و گردشگري، بررسي ظرفيت‌ها و مسائل مرتبط با توسعه اين حوزه از مهم‌ترين برنامه‌هاي سفر وزير ميراث‌فرهنگي به آذربايجان‌غربي بود.
در كنفرانس بين‌المللي شمس و مولانا نيز امسال پنل جديدي تشكيل شد كه تركيب جالبي از علاقه‌مندان به توسعه گردشگري در استان آذربايجان غربي در آن شركت جستند. حضور پربار و راهگشاي دكتر عليرضا تابش، مدير كارآزموده هلدينگ هگتا، باعث شد صحبت‌ها گرد مساله گردشگري به جمع بزرگي از فعالان گردشگري در خوي، رنگ و بويي اميدوار و مثبت به خود بگيرد. همه مي‌دانستيم كه توسعه گردشگري در شهرهاي خوي، ماكو، سلماس و شهر اروميه مركز استان، يك شبه اتفاق نمي‌افتد و براي اين كار، زحمت و خرد لازم براي برنامه‌ريزي لازم‌است و از آن مهم‌تر بودجه براي تحقق و اجراي اين برنامه‌ها، پس از تشخيص اولويت‌ها. روشن است كه برخورداري از مجموعه‌اي متنوع از آثار تاريخي، فرهنگي و طبيعي، در سال‌هاي اخير به يكي از محورهاي مورد توجه در سياست‌هاي توسعه گردشگري فرهنگي كشور تبديل شده است. اما اشتباهات سليقه‌اي و نسپردن كار به دست كاردان متخصص در روند كار مي‌تواند هم آسيب بزند و هم كار جلب نظر گردشگران داخلي و خارجي را به تعويق بيندازد. مي‌دانيم كه توسعه متوازن زيرساخت‌هاي مورد نياز براي حضور و ماندگاري گردشگران نيز به برنامه‌ريزي‌هاي دقيق نياز دارد. ساختن بارگاه و هتل و رستوران كافي نيست. بايد جاده و تورليدر تربيت شده و مسلط به تاريخچه تمام ميراث نيز وجود داشته باشد تا مسافر در جاده‌هاي ايمن مسيرهاي جاده ابريشم را بين خوي و ماكو و اروميه و ديگر نقاط جذاب غير شهري طي كند و خوشحال باشد و اين ساختار توريسم پايدار بتواند او را به مشتري و مبلّغ دايمي تبديل كند.
بدين‌ترتيب افتتاح بارگاه شمس تبريزي و مراسم آن آغازگر حركت همزمان در دو مسير حفاظت و احياي ميراث و توسعه زيرساخت‌هاي گردشگري در اين استان سرسبز و خوش آب و هواي كشورمان بود.ما ملت ايران بايد بالاخره متوجه شويم كه ميراث ملموس و ناملموس، موزه، بناي محوطه تاريخي و هرآنچه حفاظت از آن واجب است، به كار گردشگري فرهنگي‌مان مي‌آيد و اقتصادمان را پررونق مي‌كند.